Άναψέ με (2011) της Γιάνικε Σίσταντ Γιάκομπσεν || Κριτική Δήμητρα Γιαννακού

Σε μια ”ξεχασμένη” επαρχία της Νορβηγίας μέσα στην πλούσια βλάστηση των φιορδ, ζει μια δεκαπεντάχρονη με τη μητέρα της. Εμφανώς θύμα πολλών σεξουαλικών ορμών, προσπαθεί να τις κατευνάσει αυνανιζόμενη και με τη βοήθεια μιας hot γραμμής. Ήδη το θέμα της ταινίας σοκάρει, όχι μόνο επειδή έχουμε συνηθίσει στην ιδέα ότι οι άνδρες κυρίως χρησιμοποιούν τέτοιου είδους τηλεφωνικές γραμμές αλλά και για τον τρόπο προσέγγισης των σεξουαλικών ζητημάτων της εφηβικής ηλικίας.

Άναψέ με (Turn me on Godammit) είναι η πρώτη ταινία μυθοπλασίας της Jannicke Systad Jacobsen, σκηνοθέτης ντοκιμαντέρ μέχρι τώρα. Βασίζεται στο ομώνυμο μυθιστόρημα της νορβηγίδας Olaug Nilssen και κερδίζει δύο βραβεία, ένα στο Φεστιβάλ του Tribeca και ένα στη Ρώμη.

Άθικτοι σε Σκηνοθεσία: Toledano/Nakache / Κριτική Δήμητρας Γιαννακού

Άθικτοι

Σκηνοθεσία: Toledano/Nakache

Παίζουν: François Cluzet, Omar Sy

Με την ταινία Άθικτοι έκανε την έναρξή του φέτος το Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου στην Αθήνα. Κάτι που δεν είναι τυχαίο, εφόσον οι Άθικτοι έδρεψαν δάφνες επιτυχίας στη Γαλλία έχοντας κερδίσει την 3η θέση στο Γαλλικό Box Office όλων των εποχών –με τα εισιτήρια να ξεπερνούν τα 19.000.000!- ενώ η επιτυχία συνεχίζεται και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Οι Toledano/Nakache, σκηνοθέτες της ταινίας, αποτελούν ένα δίδυμο που αρέσκεται στο να θέτει επί σκηνής ζητήματα φιλίας, αν λάβουμε υπόψη μας τις προηγούμενες παραγωγές τους (Je préfère qu’on reste amis, Tellement proches). Έχοντας, λοιπόν, συνηθίσει το κοινό τους σε ταινιούλες ευχάριστες, με κεντρικό μοτίβο «να είσαι φίλος με όλους», έρχονται το 2011 και ‘’σπάνε’’ στην κυριολεξία ‘’τα ταμεία’’ με τους Άθικτους. Μια ταινία μάλλον μέτρια,  αν σκεφθεί κανείς ότι δεν  έχει να προσφέρει τίποτα ιδιαίτερο στην ανανέωση και τον εμπλουτισμό της κινηματογραφικής γλώσσας  και ωστόσο θριαμβεύει. Μένει να εξηγηθεί η έκταση που έχει πάρει το φαινόμενο και έχει προβληματίσει αρκετούς.

Η ιστορία είναι εμπνευσμένη από αληθινά γεγονότα και συγκεκριμένα από τη ζωή του καθηλωμένου σε αναπηρικό καροτσάκι Philippe Pozzo di Borgo, συγγραφέα του βιβλίου Le Second Souffle, και της σχέσης του με τον Abdel Yasmin Sellou που τον είχε προσλάβει ως βοηθό-νοσοκόμο. Ο François Cluzet υποδύεται τον άρρωστο και ο Omar Sy το βοηθό αντίστοιχα. Οι ερμηνείες είναι απαράμιλλης ακρίβειας και το πάντρεμα των δύο χαρακτήρων-τύπων που έκαναν οι σκηνοθέτες αναμφισβήτητα ευφυές.

Πρώτη Ύλη (2011) ντοκιμαντέρ του Χρήστου Καρακέπελη | Κριτική της Δήμητρας Γιαννακού

ΣΙΝΕΜΑ: Nέες ταινίες της εβδομάδας 15-21 Μαρτίου 2012

Είναι γνωστό ότι ένα από τα χαρίσματα του κινηματογράφου αποτελεί η ικανότητά του να καθιστά ορατά πρόσωπα, πράγματα και καταστάσεις που ο μέσος άνθρωπος δεν βλέπει. Συχνά, είναι απλά πράγματα της καθημερινής ζωής: μια λεπτομέρεια, κάτι που θεωρούμε δεδομένο και γι’ αυτό δεν του δίνουμε σημασία, το θρόισμα ενός φύλλου, το παίξιμο ενός ματιού, ο ήλιος, τα αυτοκίνητα, οι άνθρωποι στο δρόμο κτλ, κτλ… Κάτι που είχε επιχειρήσει και επέδειξε στο παρελθόν ο Dziga Vertov με το ντοκιμαντέρ «Ο Άνθρωπος με την Κινηματογραφική Μηχανή». Ο Χρήστος Καρακέπελης, σήμερα, έχοντας ως εργαλείο την κάμερα φέρνει στην επιφάνεια μιαν άλλη πτυχή της Αθήνας και έναν άλλο κόσμο που, ενώ τον βλέπουμε, περνάει μπροστά από τα μάτια των περισσοτέρων απαρατήρητος, σαν να μην υπάρχει, όμοια με τα σκουπίδια…. αυτόν «των ανθρώπων των σκουπιδιών», των συλλεκτών διάφορων σιδερένιων αντικειμένων που τροφοδοτούν με φθηνή πρώτη ύλη τα καμίνια των χαλυβουργιών πλουτίζοντας μια αλυσίδα μεσαζόντων.

Όσλο 31 Αυγούστου, του Γιοκίμ Τρίερ κριτική Δήμητρας Γιαννακού

Όσλο, 31 Αυγούστου: έχοντας τελειώσει με την επίπονη διαδικασία αποτοξίνωσης, ένας πρώην τοξικομανής επιστρέφει στα παλιά του λημέρια, και προσπαθεί να επανενταχθεί ή μάλλον διερευνά αν αξίζει τον κόπο να επανενταχθεί στο περιβάλλον ζωής που είχε πλάσει πριν πέσει στα ναρκωτικά… και κατ’ επέκταση στη ζωή γενικότερα. Με την ευκαιρία μιας συνέντευξης που πρέπει να δώσει για να βρει δουλειά, θα έλθει σε επαφή και με την οικογένειά του και τους παλιούς φίλους που είχε χάσει για πολύ καιρό. Ο θεατής γίνεται μέτοχος της εσωτερικής πάλης που βιώνει ο ήρωας ο οποίος συνειδητοποιεί τις ευκαιρίες που άφησε να χαθούν ενώ κάνει απεγνωσμένες προσπάθειες -αλλά μάταιες- για ένα καινούριο ξεκίνημα. Η επανασύνδεση με τον «κόσμο» βαθμιαία παίρνει την όψη μιας αργής αλλά ταυτόχρονα ιλιγγιώδους πτώσης.

Ο νέος σκηνοθέτης Γιοακίμ Τρίερ σκηνοθετεί, την μιας μέρας περιπλάνηση αυτού του ανθρώπου μέσα στην πόλη του Όσλο. Ένα μικρό ταξίδι στον κόσμο για μια μέρα, μια βουτιά στο σύμπαν μιας πόλης που περιλαμβάνει τόσο την αίσθηση και το άγγιγμα των πιο μικρών στιγμών (όπως το χάιδεμα μιας πεταλούδας) όσο και αυτών που οδηγούν στις πιο μεγάλες διαπιστώσεις και αποφάσεις…

Shame: Mάτια Ερμητικά…και Διαπεραστικά | κριτική του Δημήτρη Ψάχου

ΣΙΝΕΜΑ: ΝΕΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ 9.2.2012-15.2.2012

Η πιο έντονη σκηνή στο Shame δε βρίσκεται στις ακόρεστες ορέξεις του πρωταγωνιστή, στις αχόρταγα σεξουαλικές νευρώσεις του, μα ούτε και στις εργασιακές του συνευρέσεις. Η σκηνή κλειδί του Shame βρίσκεται στη στιγμή που μια «απλή» λεκτική συνδιάλεξη με την αδερφή του φανερώνει υπογείως τις λεπτές, κοφτερές γραμμές του παρελθόντος και της τωρινής, επιτυχημένης κατάστασής του. Είναι μια σκηνή που, όσο παράδοξο και ρεμβασιστικό διαβαστεί, αποτελεί την ειδοποιό διαφορά μεταξύ του σωβινισμού και της αρσενικής αδυναμίας, μεταξύ οργής και αυτό-αναγνώρισης, μια σκηνή καταλύτης σε θέματα σχέσεων, φύλων, συναισθημάτων, έστω κι αν o Brandon συζητά με την αδερφή του εκείνη τη στιγμή. Και ο McQueen δεν αρκείται απλώς σ αυτό: μεταφέρει μια γενική ατμόσφαιρα αναλογισμών και αναποφάσιστων διεξόδων μέσα σε μια παγωμένη, μοναχική και άνευ προηγουμένου ημι-εχθρική Νέα Υόρκη. Πόλη σημαδιακή για το ψυχολογικό βάρος του Brandon, η κεντρική φιγούρα της δίχως «ντροπής» ιστορίας που διηγείται ο σκηνοθέτης.

Άδικος Κόσμος (2011) του Φίλιππου Τσίτου | Κριτική Δήμητρας Γιαννακού | Μα είναι δυνατόν να υπάρξει δικαιοσύνη μέσα στον γεμάτο ατομισμό, υστεροβουλία και υποκρισία, άδικο κόσμο που μας περιβάλλει;

Άδικος Κόσμος
Σκηνοθεσία: Φίλιππος Τσίτος
Πρωταγωνιστούν: Αντώνης Καφετζόπουλος, Θεοδώρα Τζήμου, Χρήστος Στέργιογλου

Μα είναι δυνατόν να υπάρξει δικαιοσύνη μέσα στον γεμάτο ατομισμό, υστεροβουλία και υποκρισία, άδικο κόσμο που μας περιβάλλει; Αυτή είναι η προβληματική που θέτει η νέα ταινία του Φίλιππου Τσίτου, σκηνοθέτη ευαίσθητου σε θέματα κοινωνικής ηθικής, όπως μας έχει αποδείξει η μέχρι τώρα πορεία του (Ακαδημία Πλάτωνος, My Sweet Home). Η ταινία πήρε δύο βραβεία στο Φεστιβάλ του Σαν Σεμπάστιαν, Καλύτερης Σκηνοθεσίας και Ανδρικής Ερμηνείας.

Ένας αστυνομικός αποφασίζει να πάρει τη δικαιοσύνη στα χέρια του και δίνει «άφεση αμαρτιών» σε όλους τους παράνομους, μικροαπατεώνες που συναντά στη δουλειά του θεωρώντας τους θύματα της άδικης κοινωνίας στην οποία ζουν (ζούμε).

Ο ΘΕΟΣ ΤΗΣ ΣΦΑΓΗΣ (CARNAGE) του Ρομάν Πολάνσκι (2011) | Κριτική Δημήτρη Ψάχου | “είχα καιρό να δω τόσο απολαυστικό Πολάνσκι”

Ομολογώ πώς είχα καιρό να δω τόσο απολαυστικό Polanski. Και το εννοώ. Πάνε οι εποχές με τις καυστικές σάτιρες πάνω στη μυθολογία των βαμπίρ ή τις παράλογες πειρατικές περιπέτειες, ήρθε η ώρα για μια ακόμα άκρως σκωπτική ανατομία…σε ένα διαμέρισμα! Ο Polanski σκηνοθετεί θέατρο και ενώ λοιπόν περιμένεις την αρνητική γκέλα, τη μακρόσυρτη βαριεστημάρα της τυπικής θεατρικής μεταφοράς με το λόγο να υπερτερεί της εικόνας, αυτό το 70λεπτο διαμαντάκι χτυπάει στο πετσί της θεματολογίας χωρίς να χάνει ίχνος από την αίσθηση του κάτι τελείως καινούργιου.  Είναι σχετική όμως η άποψη περι καινούργιου, καθότι η Ρεζά μέσα στο κείμενο της προβάλλει όλα τα κρυφά μίση και τις σφραγισμένες ασυδοσίες των απανταχού μεσοαστικών οικογενειών.

Οι Απόγονοι Σκηνοθεσία: Αλεξάντερ Πέιν | Κριτική Δήμητρας Γιαννακού

Οι Απόγονοι

Σκηνοθεσία: Αλεξάντερ Πέιν

Παίζουν: Τζορτζ Κλούνεϊ, Σέιλιν Γούντλι, Αμάρα Μίλερ, Νικ Κρόουζ, Μπο Μπρίτζες, Μάθιου Λίλιαρντ, Τζούντι Γκριρ

Ένα οικογενειακό δράμα με μικρές δόσεις χιούμορ και ειρωνείας και με προεκτάσεις πάνω στα σαθρά θεμέλια της σύγχρονης οικογένειας αποτελεί η νέα δουλειά του Αλεξάντερ Πέιν με την οποία κατάφερε να διακριθεί αμέσως μετά το The Artist, στις 69^ες Χρυσές Σφαίρες 2012 όπου κέρδισε μάλιστα δύο Χρυσές Σφαίρες, Καλύτερου Δράματος και Α’ Ανδρικής Ερμηνείας (Πράγματι, η ερμηνεία του Τζωρτζ Κλουνεϊ αξίζει το βραβείο). Είναι υποψήφια επίσης για 5 Όσκαρ.

Ο Αλεξάντερ Πέιν που μας πρόσφερε στο παρελθόν το «Σχετικά με τον Σμιθ» και το «Πλαγίως», έρχεται για άλλη μια φορά να θέσει ερωτηματικά και να μας προβληματίσει πάνω στις σχέσεις των ανθρώπων με μια τραγελαφική ιστορία, όπου γέλια και δάκρυα αναμειγνύονται παράξενα κατά τη διάρκεια δύο ωρών. Εξάλλου το κωμικό δεν είναι και πολύ τραγικό;

Οι Απόγονοι (2011) (THE DESCENDANTS) του Αλεξάντερ Πέιν | Κριτική του Δημήτρη Ψάχου

Η απώλεια μας φέρνει κοντά, αυτό είναι κάτι το τετελεσμένο. Κι όμως ο Payne ποτέ δεν αποχωρίζεται τη στοργή, την κατανόηση στο “είναι” μα και στις «ανοιχτές» καταλήξεις των ιστοριών του. Ίσως τα στοιχεία πάνω στην αφηγηματική του ροή να τον καθιστούν ένα πολύ μεγαλύτερο, άτυπο εκπρόσωπο της indie / Hollywood σκηνής όπου το low budget αλληλεπιδρά με την κιματομηχανή των studios. Συμπεριλαμβάνει τη γλυκήτητα και τη ζεστασία ανοιξιάτικων ευωδιών κι ας έχει ένα αναπόφευκτα δραματικό θέμα. Ο Clooney ως πάτερ φαμίλιας σε ρόλο απλότητας και ρασιοναλισμού, πηγάζοντας μιαν αβεβαιότητα και αισιοδοξία ταυτοχρόνως, δύο έννοιες που αντεπιδρούν με τις καταστάσεις στη διάρκεια της ταινίας.

Κοτόπουλο με δαμάσκηνα (2011) των Μαρζάν Σατραπί και Βινσέντ Παρονό | κριτική Χριστίνας Παρασκευοπούλου

Κοτόπουλο με δαμάσκηνα: Ένας τόσο γευστικός τίτλος σίγουρα μας προδιαθέτει για μια ευχάριστα γλυκόξινη ταινία. Αλλά επειδή δεν ξέρουμε πως μπορεί να είναι μία γλυκόξινη ταινία περιοριζόμαστε στο να την χαρακτηρίσουμε άπλα γλυκόπικρη. Γλυκιά γιατί είναι φορτωμένη με αναμνήσεις ενός μουσικού ενώ είναι πικρή γιατί πραγματεύεται τις οχτώ τελευταίες του μέρες. Ο Νασέρ Αλί διακεκριμένος βιολιστής χάνει από πείσμα της γυναίκας του το βιολί του αλλά και την έμπνευσή του. Μάταια προσπαθεί να το αντικαταστήσει. Ούτε το πιο προσεγμένο Stradivarius δεν μπορεί να πάρει την θέση του αγαπημένου του μουσικού οργάνου. Έτσι αποφασίζει να πεθάνει . Οι τελευταίες μέρες του σημαδεύονται από έναν απολογισμό .

Όμως γιατί ένα βιολί αξίζει όσο η ζωή του Νασέρ; Μα πώς είναι δυνατό να θυσιάσει στο βωμό της δημιουργικότητάς του την φαινομενική ευτυχία της οικογένειάς του; Οι απαντήσεις σε αυτές τις ερωτήσεις δεν είναι δύσκολες .Το συγκεκριμένο βιολί κουβαλούσε πάνω του τις θύμισες μιας ζωής αφιερωμένης σε έναν ανεκπλήρωτο έρωτα .Η κάθε μελωδία που έβγαζε ήταν μια ανάσα ή καλύτερα ένας αναστεναγμός για μια αγάπη που πέρασε και μάλλον δεν θα ξανάρθει.

Το λιμάνι της Χάβρης Σκηνοθεσία : Άκι Καουρισμάκι | κριτική της Δήμητρα Γιαννακού

 

Το λιμάνι της Χάβρης

Σκηνοθεσία : Άκι Καουρισμάκι

Παίζουν: Αντρέ Γουίλμς, Κάτι Ουτίνεν, Ζαν-Πιερ Νταρουσέν, Μπλοντίν Μιγκέλ, Ελίνα Σάλο. 1h33.

ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΧΑΒΡΗΣ (LE HAVRE, 2010) του Άκι Καουρισμάκι | από 5.1.2012 στους κινηματογράφους

Ο Άκι Κιαουρισμάκι επιστρέφει στο κινηματογραφικό προσκήνιο με μια ιστορία αλτρουισμού, γενναιοδωρίας, αλληλεγγύης και ανθρωπιάς που ξεφεύγει κατά πολύ από τη σημερινή πραγματικότητα.

Ο Μαρσέλ Μαρξ είναι ένας ‘’αποτυχημένος’’ συγγραφέας που κερδίζει το ψωμί του λουστράροντας τα παπούτσια των περαστικών στο λιμάνι της Χάβρης, μια μικρή, καταθλιπτική πόλη της Νορμανδίας. Η ζωή του κινείται στις τρεις γωνίες ενός φανταστικού τριγώνου «δουλειά- σπίτι με τη γυναίκα του- μπιστρό της γειτονιάς». Ξαφνικά, θα συναντήσει όλως τυχαία ένα μικρό λαθρομετανάστη από την Αφρική που θέλει να πάει στο Λονδίνο. Ο Μαρσέλ θα κάνει τα πάντα για να τον βοηθήσει και να τον προστατέψει από την αστυνομία που τον καταζητεί. Στο μεταξύ, η γυναίκα του προσβάλλεται από μια σοβαρή ασθένεια…..

ΑΝΕΜΟΔΑΡΜΕΝΑ ΥΨΗ (WUTHERING HEIGHTS) της Αντρέα Άρνολντ (2011) | Κριτική του Δημήτρη Ψάχου

Παρακολουθώντας την κατά Άρνολντ διασκευή του μυθιστορήματος της Μπροντέ, σκεφτόμουν συνεχώς πόσο εναλλακτική και ωμή ταινία (τολμώ να πω) φαινόταν σε σχέση με τη διάσημη μεταφορά της απ τον Γουάιλερ το 1939. Ανήσυχη και εξαιρετικά διαπεραστική ως προς την ψυχολογία, μελαγχολική αλλά και βαθιά «εκδικητική», με παρόμοιο τρόπο που τοποθετεί ήρωες και περιβάλλον η Μπροντέ στις σελίδες της στην αντι-ειδυλλιακή Αγγλική εξοχή. Προσδίδω κάπως μουντά σχόλια για μια ταινία που ακονίζει το σπαθί της όπως ο νεαρός Χίθκλιφ δέχεται τα χτυπήματα και τις προσβολές απ την οικογένεια που τον υποδέχεται σαν μέλος της αρχικά, όμως γίνεται ένας απλός υποτακτικός με το που πεθαίνει ο πατέρας και παίρνει τα ηνία ο μεγαλύτερος γιός. Η ιστορία λοιπόν του Χίθκλιφ δεν αλλάζει δραστικά απ το βιβλίο εκτός του ότι τονίζεται απ το πρώτο κιόλας πλάνο πως η ταυτότητα του θα μπορούσε να είναι οποιασδήποτε καταγωγής, εξού και η απόφαση της Άρνολντ να δώσει το ρόλο σε μαύρο ηθοποιό.

ΗΜΙΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ (Tretiy taym, 1960) Σκηνοθεσία: Ευγκένι Καρέλοφ, κριτική του Μπάμπη Ακτσόγλου | Ποδόσφαιρο και Κινηματογράφος | Διαδικτυακά Μαθήματα αισθητικής και ιστορίας Κινηματογράφου

This slideshow requires JavaScript.

Σκηνοθεσία: Ευγκένι Καρέλοφ

Έτος: 1960

Ασπρόμαυρο: 35 χλστ., σινεμασκόπ Διάρκεια: 80′

Σενάριο: Αλεξάντρ Μπορτσαγκόφσκι Φωτογραφία: Σεργκέι Ζάιτσεφ Ερμηνεία: Λεβ Γιασίν, Γιούρι Βόλκοφ, Γιού­ρι Ναζάροφ, Γκλεμπ Στριζένοφ

με μια μυθική, θρυλική ταινία, μια ταινία που σημάδεψε τα παιδικά μας χρόνια,  ξεκινάμε αφενός τη νέα στήλη μας ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΙ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ αφετέρου την νέα μεγάλη προσπάθεια του περιοδικού μας “διδασκαλίας” της αισθητικής και ιστορίας του ελληνικού και του παγκόσμιου κινηματογράφου μέσω διαδικτυακών οπτικοακουστικών μαθημάτων συνέχεια και συμπλήρωμα των μαθημάτων του ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΤΟΥ ΣΙΝΕΜΑ και του ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΘΕΩΡΙΑΣ, ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ  ΒΑΣΙΛΗΣ ΡΑΦΑΗΛΙΔΗΣ. (Γ.Κ.)

Πρόκειται για μια αληθινή ιστο­ρία που συνέβη το καλοκαίρι του 1942 στην κατεχόμενη από τους Ναζί Ουκρανία. Ο Γερμανός διοικη­τής θέλοντας να «συσφίξει» τις σχέ­σεις των στρατευμάτων κατοχής με τους ντόπιους, αποφάσισε να διοργα­νώσει έναν ποδοσφαιρικό αγώνα. Συγκέντρωσε λοιπόν όλους τους αι­χμαλώτους πολέμου που ήταν ποδο­σφαιριστές, τους έντυσε, τους έδωσε δελτία τροφής και τους υποσχέθηκε ότι θα τους αφήσει τελείως ελεύθε­ρους μετά το τέλος του αγώνα.

Οι Σοβιετικοί έχουν στην αρχή εν­δοιασμούς αν θα πρέπει να συμμετά­σχουν σ’ αυτή την καθαρά προπαγαν­διστική εκδήλωση, όπου η ήττα τους είναι προδικασμένη. Αντίπαλοι τους είναι γερά εκπαιδευμένοι Γερμανοί, πρωταθλητές της μπάλας, ενώ αυτοί δεν έχουν συνέλθει ακόμα από τις κα­κουχίες των στρατοπέδων συγκέντρω­σης, είναι απροπόνητοι και δεν έχουν ακόμα τη συνείδηση της ομάδας. Μια προσπάθεια τους να δραπετεύσουν πέ­φτει στο κενό. Αποφασίζουν τότε ν’ αγωνιστούν και ενισχύουν την ομάδα τους με μερικούς ντόπιους παίκτες. Και η μεγάλη στιγμή έρχεται.

Στο πρώτο ημίχρονο οι Γερμανοί προη­γούνται σταθερά, στην αρχή όμως του δεύτερου οι Σοβιετικοί περνούν στην αντεπίθεση και γρήγορα ισοφαρίζουν το σκορ. Εξοργισμένος ο Γερμανός διοικητής στέλνει τελεσίγραφο ότι αν οι Σοβιετικοί νικήσουν θα εκτελε­στούν αμέσως μετά το τέλος του αγώ­να.

Το όραμα της ελευθερίας μετα­βάλλεται ξαφνικά σ’ έναν εφιάλτη, που συμπαρασύρει και τους πολίτες ποδοσφαιριστές. Το κοινό από τις κερκίδες, που αγνοεί τη γερμανική δι­αταγή, κραυγάζει για τη νίκη. Τα τε­λευταία λεπτά περνούν και οι παίκτες* πρέπει ν’ αποφασίσουν για την έκβα­ση του ματς που γίνεται κατά κυριο­λεξία ένας αγώνας ζωής και θανάτου.

“Η γυναίκα με τα σπίρτα” (Match Factory Girl) του Άκι Καουρισμάκι από την Χριστίνα Παρασκευοπούλου

 

Ενόψει  της  προβολής της νέας ταινίας  του μεγάλου Φιλανδού σκηνοθέτη Aki Kaurismaki Το λιμάνι της Χάβρης (‘Le Havre”)   νιώθω την ανάγκη να αναφερθώ σε μια από τις ομορφότερες κινηματογραφικές εμπειρίες μου. Το ”Match Factory Girl” παραγωγής του 1990 είναι από τις ταινίες που αν την δεις από την κατάλληλη οπτική γωνία, μπορεί να σου αλλάξει την ζωή, κυρίως αν είσαι γυναίκα.Το “το κορίτσι με τα σπίρτα” είναι ένα από τα πιο σκληρά παραμύθια. Ένα παιδί πεθαίνει ανήμπορο μέσα σε έναν κόσμο ευμάρειας, θυμίζοντας τον δικό μας καπιταλιστικό κόσμο και τα χάσματα που δημιουργεί ανάμεσα στις διάφορες τάξεις.

Ο Aki Kaurismaki δημιουργεί επίσης μια σκληρή ταινία που θα πρέπει να αντιμετωπίζεται κυρίως ως πολιτική, μια χρονιά μετά την κατάρρευση του τείχους του Βερολίνου. Επιλέγει για πρωταγωνίστρια μια προλετάρια,  δίνοντας μας την ευκαιρία να απολαύσουμε σχόλια που μας φέρνουν στο νου τόσο τον Μαρξ και τον Ένγκελς όσο και τον Αλτουσέρ και τις απόψεις του για τους ιδεολογικούς μηχανισμούς του κράτους.

 

Από την πρώτη κιόλας σκηνή της ταινίας στην οποία βλέπουμε την παραγωγή των σπίρτων φαίνεται καθαρά η υποβάθμιση της ανθρώπινης εργασίας.Ο εργάτης πλέον έχει αντικατασταθεί από την μηχανή, η δουλειά του έχει περιοριστεί, υποβαθμιστεί και έχει χάσει κάθε ανεξάρτητο χαρακτήρα,  αφού όχι μόνο δεν έχει την συνολική εποπτεία του προϊόντος που  παράγει αλλά στην συγκεκριμένη ταινία δεν συμμετέχει καν στην παραγωγή.Με αυτό τον τρόπο το μεροκάματο φυσικά πιέζεται προς τα κάτω.Ο μισθός της ηρωίδας της φτάνει ίσα για να επιβιώνει και να συντηρεί την καταπιεστική οικογένεια της, που απαρτίζεται μόνο από την μητέρα της και τον άντρα της.

Ένας χωρισμός ( Α Separation ) Σκηνοθεσία : Ασγκάρ Φαραντί, κριτική Γιάννη Περδίκη

Ένας χωρισμός  ( Α Separation )

Σκηνοθεσία : Α.Φαραντί
Χώρα : Ιράν

Αλήθεια, πόσες φορές έχετε βγει από μια αίθουσα κινηματογράφου και έχετε νιώσει ότι έχετε δει κάτι πραγματικά σπουδαίο ; Η ακόμη , πιο σπάνια ,  πόσες φορές έχετε μπορέσει να πείτε ότι ένα έργο σινεμά σας έχει κάνει καλλίτερο άνθρωπο, σας έχει κάνει να προβληματισθείτε γύρω από την ίδια τη ζωή και την ανθρώπινη ύπαρξη ;

Άνθρωπος στη θάλασσα του Κωνσταντίνου Γιάνναρη Κριτική : Αδάμ Αδαμόπουλος

Αφιέρωμα στον Κωνσταντίνο Γιάνναρη | Ταινιοθήκη | 3 – 7 Δεκεμβρίου 2011

[VIDEO] 52ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 4-13 Νοεμβρίου 2011 ΤΙΜΗΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΓΙΑΝΝΑΡΗΣ | 10.11.2011 ΟΛΥΜΠΙΟΝ

 

Είμαστε όλοι στην ίδια βάρκα. Στον ίδιο (μικρό) πλανήτη, μέλη της ίδιας παγκόσμιας κοινότητας. Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα της νέας ταινίας του Κωνσταντίνου Γιάνναρη. Ασφαλώς δεν πρόκειται για φθηνό “κοσμοπολιτισμό”. Το να λέμε ότι είμαστε “πολίτες του κόσμου” και να ανάγουμε τη θέση αυτή σε απάντηση – πασπαρτού, σε καμιά περίπτωση δεν αρκεί. Πρέπει να είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε και το αντίστοιχο, (συνήθως βαρύ), κόστος. Και αυτό είναι που δείχνει η ταινία. Το βασικό σεναριακό εύρημα, τη διάσωση μιας ομάδας λαθρομεταναστών ανοιχτά του Ατλαντικού από ένα δεξαμενόπλοιο (τάνκερ) που με Έλληνα καπετάνιο, ταξιδεύει προς τη Σαγκάη, γράφοντας τον περίπλου της Αφρικής.

Τυραννόσαυρος | Σκηνοθεσία: Πάντι Κόνσινταϊν | Κριτική Δήμητρας Γιαννακού

 

Ένας μοναχικός χήρος, ο Τζόζεφ, που «όλα του φταίνε» με τάσεις αυτοκαταστροφής και βαθιά αίσθηση κενού στη ζωή του συναντά τυχαία (;) μια ευσεβή κυρία, θεοσεβούμενη, τη Χάνα, με αντίστοιχα διάφορα προβλήματα, η οποία περνά το χρόνο της εργαζόμενη σε ένα κατάστημα μιας χριστιανικής οργάνωσης για φιλανθρωπικούς σκοπούς. Μια σχέση φιλίας αναπτύσσεται μεταξύ τους, σχέση που βαθμιαία θα αποδειχθεί βαθιά και λυτρωτική και για τους δύο. Ωστόσο, η σκιά του συζύγου της Χάνα πλανάται απειλητικά γύρω τους ενώ απρόσμενες εξελίξεις θα καθορίσουν τη λύση της πλοκής…

ΟΓΔΟΝΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ του Βάτσλαβ Κάντρινκα Τσεχία, 2011 | Κριτική του Αδάμ Αδαμόπουλου | 52ο ΦΚΘ δύο βραβεία: (1) Ειδικό βραβείο Κριτικής Επιτροπής – Αργυρός Αλέξανδρος (2) βραβείο της FIRPESCI ως καλύτερη ταινία του επίσημου διαγωνιστικού Τμήματος

 

ΟΓΔΟΝΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ του Βάτσλαβ Κάντρινκα

EIGHTY LETTERS, Vaclav Kadrnka, Τσεχία, 2011

Κριτική του Αδάμ Αδαμόπουλου

Η ταινία εντάσσεται σε ένα γενικότερο ρεύμα επαναπροσέγγισης της εποχής λίγα χρόνια πριν την οριστική πτώση των κομμουνιστικών καθεστώτων. Αρκετές ταινίες γυρίζονται σε σχέση με τη ζωή και τις επικρατούσες συνθήκες στις πρώην ανατολικές χώρες. Η ταινία τοποθετείται χρονικά στο 1987, και παρακολουθεί την περιδιάβαση του μικρού Βάτσεκ κατά τη διάρκεια μιας μέρας, που συνοδεύει τη μητέρα του σε μια σειρά από συναντήσεις προκειμένου να καταφέρουν να εξασφαλίσουν άδεια εξόδου από τη χώρα (την τότε Τσεχοσλοβακία), ώστε να μπορέσουν να ταξιδέψουν στη Βρετανία και να επανενωθούν ως οικογένεια με τον πατέρα του Βάτσεκ που ζει εκεί. Μια περιδιάβαση σε χώρους αναμονής, γραφεία, μεγάλους διαδρόμους, σε υπηρεσιακές συναντήσεις, με μπόλικη γραφειοκρατία και σφράγισμα εγγράφων, από τα οποία λείπει (ως συνήθως) μια επιπλέον υπογραφή, ένα επιπλέον χαρτί.

“Πορφίριο” του Αλεχάντρο Λάντες | Κριτική του Αδάμ Αδαμόπουλου | 52ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Ειδικό βραβείο Κριτικής Επιτροπής για πρωτοτυπία και καινοτομία – Χάλκινος Αλέξανδρος

Η ταινία, μια υβριδική προσέγγιση κινούμενη μεταξύ ταινίας μυθοπλασίας και ταινίας τεκμηρίωσης αναφέρεται σε πραγματικά γεγονότα. Στην Κολομβία του 1991, η αδέσποτη σφαίρα ενός αστυνομικού πέτυχε τον Πορφίριο Ραμίρες στη σπονδυλική στήλη, με αποτέλεσμα να μείνει παράλυτος από τη μέση και κάτω. Περιμένοντας–για περισσότερο από δέκα χρόνια–μια χρηματική αποζημίωση που δεν υλοποιήθηκε ποτέ, το 2005 προσπάθησε ανεπιτυχώς να κάνει αεροπειρατεία βάζοντας χειροβομβίδες μέσα στις πάνες του. Το ενδιαφέρον της ταινίας που βαρύνει περισσότερο προς τον χαρακτηρισμό της ως ταινίας τεκμηρίωσης είναι ότι τον κεντρικό ήρωα, τον «υποδύεται» ο ίδιος ο Πορφίριο. Παρουσιάζεται η βασανιστική καθημερινότητα αυτού του ανθρώπου, που βγάζει τα προς το ζην απλά δανείζοντας το κινητό του τηλέφωνο για χρήση σε όσους θέλουν να τηλεφωνήσουν, ενώ ταυτόχρονα προσπαθεί να επανενταχθεί στη φυσιολογική ζωή. Αμηχανία και ντροπή από τη μία, αξιοπρέπεια, χιούμορ και τραγούδι από την άλλη, είναι οι δύο όψεις της καθημερινότητας του Πορφίριου.

Άλπεις σκηνοθεσία ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΑΝΘΙΜΟΣ | κριτική Δήμητρας Γιαννακού

 

Ένας οδηγός ασθενοφόρου, μία νοσοκόμα, μία γυμνάστρια και ο προπονητής της εμπλέκονται σε μια ιδιαίτερα περίεργη υπόθεση-δουλειά. Αποτελούν τα μέλη μιας μυστικής οργάνωσης-κοινωνίας (αίρεσης;) που φέρει το ψευδώνυμο Άλπεις και έχει ως αποστολή να «ξαναζωντανέψει» τους νεκρούς… Με άλλα λόγια, τα μέλη αυτής της ‘’συμμορίας’’ αναλαμβάνουν –έναντι αμοιβής από τους συγγενείς ή φίλους των πεθαμένων- να αντικαταστήσουν τους νεκρούς. Οι κανονισμοί αυτής της σέκτας είναι αυστηροί και όποιος τους παραβιάζει τιμωρείται αυστηρά…

Παράξενη ιστορία με την οποία ο Λάνθιμος καταφέρνει για άλλη μια φορά να τραβήξει την προσοχή του ευρωπαϊκού κοινού, έπειτα από τον Κυνόδοντα, κερδίζοντας μάλιστα στο Φεστιβάλ της Βενετίας το Βραβείο Καλύτερου Σεναρίου. «Στην αρχή, είχαμε σκεφτεί να φτιάξουμε μια ιστορία όπου τα πρόσωπα γράφουν γράμματα στη θέση των πεθαμένων, σαν να ήταν δηλ. οι νεκροί ακόμη εν ζωή. Έπειτα όμως σκεφτήκαμε ότι θα ήταν πιο ενδιαφέρον να κατασκευάσουμε ένα φιλμικό κείμενο με χαρακτήρες που προσποιούνται ότι είναι κάποιος άλλος», είπε σε μια συνέντευξη ο Γιώργος Λάνθιμος.

“Η ανταρσία της κόκκινης Μαρίας” του Κώστα Ζάπα | κριτική Αδάμ Αδαμόπουλου

Η τελευταία ταινία του Κώστα Ζάπα είχε τελειώσει τα γυρίσματα στα τέλη του 2009, και ήταν προγραμματισμένη για πρεμιέρα στο (περσινό) 23^ο Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου (21- 31 Οκτωβρίου 2010), αλλά αποσύρθηκε για τεχνικούς λόγους. Είχαμε την ευκαιρία να την δούμε στην προβολή που πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα «Λαΐς» της Ταινιοθήκης της Ελλάδας, χθες 31 Οκτωβρίου 2011, δηλαδή με καθυστέρηση ενός έτους.

Ασφαλώς πρόκειται για μια ιδιαίτερη ταινία. Η «κόκκινη» Μαρία δεν είναι παρά ένας ηλικιωμένος άντρας, πρώην τρομοκράτης, πρώην αριστερός και νυν τραβεστί, που ντύνεται γυναίκα. Κρύβεται, ζει και εργάζεται στο περιθώριο της πόλης, κυκλοφορεί με τα άσπρα μακριά μαλλιά του / της να ανεμίζουν σε υπόγειες διαβάσεις, εγκαταλειμένους πρώην βιομηχανικούς χώρους, περιθωριακά καφέ και μπαράκια.

Το Δέρμα που Κατοικώ του Pedro Almodovar | Κριτική Δήμητρας Γιαννακού

Ο Pedro Almodovar έρχεται για άλλη μια φορά να καταπλήξει τα πλήθη με τη νέα του ταινία, Το Δέρμα που Κατοικώ. Αν ανατρέξουμε λίγο στο παρελθόν θα διαπιστώσουμε ότι το σινεμά του προχωρά κάνοντας κύκλους. Ταινίες γεμάτες απίθανες ιστορίες με γυναίκες (δυναμικές κυρίως), με άνδρες, με transsexual, με απρόσμενες μεταμορφώσεις και λύσεις που ξαφνιάζουν τους πάντες, ταινίες ροζ ή θρίλερ, μελοδράματα ή και κωμωδίες, συνθέτουν τον πίνακα της δημιουργίας αυτού του σκηνοθέτη που αρέσκεται τόσο στην παραβίαση των κανόνων όσο και στο θέμα της ταυτότητας.

Με Το Δέρμα που Κατοικώ επιστρέφει στο φιλμ νουάρ το οποίο είχε προσεγγίσει με την ταινία του Καυτή Σάρκα ή πιο έμμεσα με την ταινία του Κακή Εκπαίδευση. Μετά από είκοσι χρόνια ξανασυνεργάζεται με τον Antonio Banderas -ο οποίος, παραδόξως, δεν φαίνεται να έχει γεράσει καθόλου- και αδράττει την ευκαιρία να τον εμπλέξει σε μια ιστορία με μια άλλη βασική μορφή του έργου του, τη Marisa Paredes (Ψηλά Τακούνια, Όλα για τη μητέρα μου). Εμπνεόμενος από το γαλλικό νουάρ μυθιστόρημα Mygale “Μυγαλή, η Δηλητηριώδης Αράχνη” του Thierry Jonquet (που ήθελε να το σκηνοθετήσει εδώ και χρόνια), ο Almodovar καταφέρνει με τη βοήθεια του αδερφού του τώρα να πλάσει μια ιστορία τρανσ-γένεσης και πλαστικής χειρουργικής όπου οι σεναριακές διακυμάνσεις -συνήθεις στο σινεμά αυτού του σκηνοθέτη- και η διαστροφή βάζουν τη σφραγίδα τους, καθορίζοντας τη μορφή και το περιεχόμενό του φιλμ.

‘’Μελαγχολία’’ (‘’Melancholie’’, 2011) του Lars Von Trier | κριτική της Δήμητρας Γιαννακού

Η ταινία Μελαγχολία του γνωστού Δανού σκηνοθέτη Lars Von Trier παρουσιάστηκε στις Κάνες έπειτα από τις πολύκροτες δηλώσεις που έκανε σε συνέντευξη Τύπου για το Χίτλερ και τους Ναζί ξαφνιάζοντας τους πάντες. Ο Lars von Trier ήταν και παραμένει provocateur (προκλητικός), κάτι που επιβεβαιώνει και το βιβλίο τού Jean Claude Lamy Lars Von Trier Le provocateur (éditions: Grasset), όπου εκεί αναλύεται διεξοδικά η προσωπικότητα αυτού του σκηνοθέτη. Κλειστός από την παιδική του ηλικία, εξαιτίας της μεγάλης έλλειψης αυτοπεποίθησης, ενάντια -στη συνέχεια- στο κατεστημένο, στις γνωστές και κοινότυπες φόρμες ή νόρμες που συνθέτουν μια κοινωνία, ενάντια στη μαζοποίηση συνειδήσεων και στον «ωχαδερφισμό», με ανήσυχο πνεύμα και έντονη κατάθλιψη, έρχεται ο απότοκος του σκανδιναβικού σινεμά να ταράξει τα λιμνάζοντα νερά της Έβδομης Τέχνης, δημιουργώντας ταινίες που είναι για τον εαυτό του. Που αντανακλούν αυτήν ακριβώς την πολυσχιδή προσωπικότητά του, τον ανατρεπτικό του χαρακτήρα, την έλλειψη ισορροπίας και τη βαθιά του μελαγχολία για έναν κόσμο που έχει ως προορισμό (ή αξίζει;) να καταστραφεί.

Τρεις μέρες ευτυχίας, η τελευταία ταινία του Δημήτρη Αθανίτη | του Θόδωρου Σούμα

Πριν από λίγες μέρες έκανε πρεμιέρα στις Νύχτες πρεμιέρας, η τελευταία ταινία του Δημήτρη Αθανίτη, Τρεις μέρες ευτυχίας. Ο Αθανίτης είναι ένας μοντερνιστής, ένας ψαγμένος στυλίστας. Τα έξη φιλμ του συνήθως είναι ταυτόχρονα σύνθετα, πολυπρόσωπα και πολύ ελλειπτικά, αφαιρετικά, με μια τάση μινιμαλισμού. Αυτές οι ιδιότητες τα κάνουν δυσπρόσιτα στον μέσο, ανεξοικείωτο με αυτές τις φόρμες, θεατή. Πρόκειται για σινεμά ιδιότυπο, ιδιόμορφο, απαιτητικό· διαφορετικό και ανεξάρτητο (μικρές παραγωγές, φιλμ στα οποία έγινε blow up ή γυρίστηκαν με ψηφιακή κάμερα), προωθημένων αισθητικών, αφηγηματικών και σκηνοθετικών προδιαγραφών, που -λόγω αυτής του της κατεύθυνσης- δεν μετατρέπεται σε προσιτό, εμπορικό κινηματογράφο κοινής αποδοχής.

FILM SOCIALISME «Να μη μιλάς για το αύριο, να το δείχνεις» (Ζ.Λ. Γκοντάρ, 2010) του Κωνσταντίνου Χατζηφραγκιού Μακρυδάκη

Μερικές ταινίες τις συλλογιέσαι διαρκώς αφού τις δεις. Μια τέτοια περίπτωση είναι το Film Socialisme (Ζ.Λ. Γκοντάρ, 2010). Μια κινηματογραφική εμπειρία που αφού σταλάξει σαν ίζημα μέσα σου, σου επιτρέπει να μιλήσεις γι’ αυτήν.

Η ταινία ξεκινά μ’ ένα πλάνο στη θάλασσα και στη ροή του νερού, τότε ακούγεται το σχόλιο:

- το χρήμα είναι δημόσιο αγαθό.

- όπως το νερό;

- ακριβώς.

Πρόκειται για ένα φιλμ που έρχεται αντιμέτωπο με την καπιταλιστική και ιμπεριαλιστική πορεία πολιτισμικής παρακμής, που χάραξε το καράβι της σύγχρονης «ενοποιημένης» Ευρώπης, χάνοντας τον δρόμο για μια αληθινά ενωμένη Ευρώπη. Ένα φιλοσοφικό ταξίδι επιστροφής στην αρχέγονη Μεσόγειο με πολιτικές προεκτάσεις.