Γιατί τελικά τόσος λόγος για το “Λόγο του Βασιλιά”; της Νταϊάνας Κεφαλογιάννη

kings-speech

Ο “Λόγος του Βασιλιά” είναι το ανέλπιστο φαβορί για τα βραβεία Όσκαρ. Μια ταινία μικρού προϋπολογισμού με θέμα το τραύλισμα του Γεωργίου VI που ανέβηκε στον αγγλικό θρόνο μετά την απρόσμενη απόφαση του μεγαλύτερου αδερφού του και νόμιμου διαδόχου του θρόνου να τον εγκαταλείψει για να παντρευτεί την αμερικάνα ερωμένη του.

Διαβάζοντας την περίληψη της ταινίας, σίγουρα κανείς αναρωτιέται πως μια ταινία για την δυσκολία εκφοράς λόγων ενός μονάρχη , όχι τόσο διάσημο, όσο η κόρη του Ελισάβετ, χωρίς την σκανδαλώδη ζωή του αδερφού του, έγινε τόσο μεγάλη επιτυχία παγκοσμίως και συνεπήρε κοινό και κριτικούς.

Πολλοί μπορεί να ισχυριστούν ότι η επιτυχία της ταινίας οφείλεται στην απεικόνιση μιας αταίριαστης φιλίας ανάμεσα σε ένα άγγλο ευγενή και τον αυστραλό λογοθεραπευτή του. Ο σκηνοθέτης της ταινίας Τομ Χούπερ ισχυρίστηκε ότι το κίνητρο του για να κάνει τελικά την ταινία ήταν η εξερεύνηση των αγγλό-αυστραλιακών σχέσεων μιας και ο ίδιος προέρχεται από ένα σπίτι με την ίδια σύσταση, η μητέρα του αυστραλή και ο πατέρας του άγγλος, και η σύγκρουση που προέρχεται εξαιτίας της αποικιακής σχέσης των δύο αυτών χωρών.

O LOGOS TOU VASILIA

Άλλοι μπορούν να υποστηρίξουν ότι η επιτυχία του φιλμ οφείλεται στο πάντα προσφιλές θέμα της υπέρβασης ενός εμπόδιου προς τον δρόμο για την επιτυχία, ένα πάρεργο του αμερικάνικου ονείρου με ένα ήρωα που δεν το βάζει κάτω και τελικά καταφέρνει να λάμψει στο τέλος. Κάτι που σίγουρα έπαιξε ρόλο ήταν οι εκπληκτικές ερμηνείες των πρωταγωνιστών της και κυρίως του διδύμου, Κόλιν Φέρθ και Τζέφρι Ράς στους ρόλους του βασιλιά και του λογοθεραπευτή αντίστοιχα.

Δεν αμφιβάλλω ότι όλα τα παραπάνω συνηγόρησαν στην διεθνή καταξίωση της ταινίας και των συντελεστών της, μην μπορώντας να παραλείψω βέβαια την πολύ ευρηματική σκηνοθεσία του Χούπερ που δίνει την αίσθηση της θεατρικής σκηνής και αφήνει με αυτόν τον τρόπο να εννοηθεί ότι έκανε μια ταινία για ηθοποιούς και για την τέχνη της υποκριτικής.

Είμαι σίγουρη ότι όλα τα παραπάνω είτε λιγότερο είτε περισσότερο έπαιξαν τον ρόλο τους στην επιτυχία της ταινίας. Αυτό που όμως βρίσκεται μέσα και πίσω από όλα αυτά είναι η βαθειά επιθυμία ενός ανθρώπου να βρει την φωνή και τελικά να ακουστεί. Η επιθυμία αυτή δεν περιορίζεται στους κατέχοντες δημοσίων αξιωμάτων και δημοσίου βήματος. Αν και στην ταινία ο πρωταγωνιστής βρίσκεται στην θέση αυτή ,παρά την θέληση του, μέσα από την διαδρομή της ταινίας γίνεται ξεκάθαρο ότι ακόμα και αυτός που τον προόριζαν για ένα διακοσμητικό στοιχείο του βασιλικού στέμματος εξαιτίας του προβλήματος ομιλίας που αντιμετώπιζε και της μειλίχιας προσωπικότητας του , επιθυμούσε αυτό που επιθυμούν βαθειά όλοι , να ακουστεί η φωνή τους , χωρίς διακοπές , χωρίς λογοκρισία.

Η πανανθρώπινη αυτή επιθυμία είναι κινητήριος δύναμη επαναστάσεων, εξεγέρσεων και όταν πια καταπιεστεί τόσο που δεν βρίσκει άλλο τρόπο να βγει , η φωνή αυτή θα ακουστεί μέσα από τον κρότο των εκρηκτικών μηχανισμών. Πέρα όμως και από τις μεγαλεπήβολες εκδηλώσεις της επιθυμίας αυτής υπάρχουν και οι καθημερινές: ανάμεσα σε υπαλλήλους και στα αφεντικά τους , σε γονείς και παιδιά , σε συζύγους και πάει λέγοντας. Η επιθυμία αυτή είναι από τις αρχαιότερες , εξαιτίας της δημιουργήθηκαν οι γλώσσες , γράφτηκαν τα μεγάλα κείμενα ,είναι ο ηθικός αυτουργός των μεγαλύτερων τραγουδιών, θεατρικών και ταινιών και τελικά η μοναδική αυτή φωνή του καθενός είναι που καθιστά το ανθρώπινο είδος ενδιαφέρον .

Εκεί λοιπόν βρίσκεται η επιτυχία της ταινίας, συμπάσχεις με έναν άνθρωπο που αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα ξένο στους περισσότερους και από άποψη θέσης αλλά και της ίδιας της δυσκολίας , διότι απλώς όπως λέει και ο ίδιος έχει μια φωνή και θέλει να ακουστεί.

Απλώς διεκδικεί ένα από τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα που άλλοι θεωρούν ως δεδομένο , άλλοι διαδηλώνουν γι αυτό στις πλατείες ,άλλοι κάνουν blog στο ιντερνέτ και γκρουπ στο facebook –η ταινία σχολιάζει την έλευση των νέων μέσων και της ζωντανής αναμετάδοσης ως επιπρόσθετη δυσκολία για την επικοινωνία του βασιλιά- ανατρέπουν καθεστώτα και θυσιάζουν ακόμα και την ζωή τους έτσι ώστε ακόμα και μετά θάνατον να εκπληρωθεί η επιθυμία τους αυτή , η μόνη ίσως που μπορεί να εκπληρωθεί ακόμα και όταν φύγει κάποιος.

Η ταινία δεν τελειώνει με χολιγουντιανές θριαμβολογίες αλλά μένει πιστή στην προσωπικότητα του πρωταγωνιστή της προσφέροντας στους θεατές την ελπίδα που προσέφερε τότε ο βασιλιάς στον αγγλικό λαό για να μπορέσουν να υπομείνουν τα δεινά του Β Παγκοσμίου Πολέμου.

Και ίσως αυτό που μένει μετά την προβολή της ταινίας να μην είναι αυτό που θα βόλευε τους υπευθύνους μάρκετινγκ της ταινίας στο Χόλυγουντ ότι δηλαδή ο ήρωας μας θα ξεπεράσει το πρόβλημα του ως δια μαγείας σε μια αποκαλυπτική σκηνή στο 90λεπτό της ταινίας και όλοι θα τον χειροκροτούν όρθιοι με συγκίνηση, αλλά τελικά αυτό που μένει είναι ότι έμαθε να ζει με αυτό, χωρίς μιζέρια και αυτό που τελικά κατάφερε να ξεπεράσει δεν ήταν το τραύλισμα αλλά την θυματοποιήση του εαυτού του και την παράδοση άνευ όρων στην προδιαγεγραμμένη από άλλους μοίρα του.

Advertisements

2 Comments

  1. Η οποια επιτυχια της ταινιας μπορει και να οφειλεται απλα σε «παρασκηνιακους» κι «αφανεις» στο φιλοθεαμον κοινο παραγοντες,ενω οποιος-α γνωριζω- εμου συμπεριλαμβανομενης- μονο απογοητευτηκε απ’την σπουδαιοτατη μετριοτητα κι αυτης της πολυδιαφημιζομενης ταινιας..οι καλοι ηθοποιοι δυστυχως δεν αρκουν κι απο οποια αλλη πλευρα κι αν την εξετασεις:σεναριου, σκηνοθεσιας κλπ ηταν για κλαματα!
    …κι αλιμονο μας αν θρηνουμε για το βασικο «ανθρωπινο δικαιωμα εκφρασης» του οποιου καυμενου βασιλεα- «εδω ο κοσμος καιγεται και…»- που εχει φωνη και θελει να ακουστει, οπως καποτε ανεφερε κι ο Ηoward Zinn το «ποιος κραταει μικροφωνο, τι λεει και σε ποσους μπορει να απευθυνθει ειναι κλασικα ζητημα εξουσιας»
    …οσο για το ποια ειναι πραγματικα «η πανανθρωπινη επιθυμια, κινητηριος δυναμη επαναστασεων» ψαξτε στα ακομη πιο βασικα, οπως τροφη, στεγη, εργασια κλπ… και γυριστε την ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΑΣ αναποδα για να στηριχθει στα πραγματικα της ποδια!

  2. Αν οι Αμερικάνοι έχουν ως σημείο αναφοράς τού έθνους τους τον πόλεμο στο Βιετνάμ και ο κινηματογράφος τους, που τροφοδοτείται απ’ αυτό το γεγονός με τη σειρά του ανατροφοδοτεί την εθνική τους συνείδηση, το ίδιο, μπορούμε να πούμε ότι συμβαίνει, με τους Βρετανούς και την Βασιλική Οικογένεια.
    Πάνω σ’ αυτόν τον κεντρικό, εθνικής σημασίας για τους Βρετανούς, άξονα, την Βασιλική Οικογένεια, έκτισε ο Τόμ Χούπερ την ταινία του: ένα ήσσονος πολιτικής και ιστορικής σημασίας πραγματικό γεγονός · την υπερπροσπάθεια του Γεωργίου του 6ου να ξεπεράσει τον τραυλισμό του, με τη βοήθεια ενός αντισυμβατικού και ταλαντούχου -άνευ πτυχίου λογοθεραπευτή / αποτυχημένου ηθοποιού, όταν, παραμονές του Β’ παγκοσμίου πολέμου, οι συγκυρίες τον έχρισαν Βασιλιά.
    Με καμβά το «μικρό» αυτό γεγονός, ο Χούπερ ακολουθεί πιστά όλα τα τυπικά πρότυπα που παραπέμπουν απευθείας σε Βρετανούς και Βρετανία: από τα σκηνικά, τους χώρους και τους τρίτους ρόλους της ταινίας που νιώθεις ότι ξεπηδάνε αυτούσια μέσα από σήριαλ του BBC, μέχρι την απευθείας αναφορά στα έργα του Σέξπιρ ως καθημερινή πνευματική τροφή και συνήθεια του Βρετανού αστού.
    Το πραγματικό όμως κέντημα βρίσκεται στην, ζυγισμένη από το έντονα αναγνωρίσιμο βρετανικό χιούμορ και στυλ, σχέση ανάμεσα στον Βρετανό πρίγκηπα και τον Αυστραλό λογο(ψυχο)θεραπευτή του και εντέλει καρδιακό φίλο του. Το δίδυμο αυτό (Άλμπερτ – Λάιονελ), που αλληλοσυμπληρώνεται τόσο αρμονικά, προδίδει κατά τη γνώμη μου, όχι μόνο την θεατρική καταγωγή του σεναρίου, αλλά καί την μικτή καταγωγή του σκηνοθέτη, πού όντας Αυστραλός από μητέρα, ωστόσο φαίνεται ξεκάθαρα ότι λατρεύει την Βρετανία.
    «Ο λόγος του Βασιλιά» είναι μια συγκινητική κομεντί, που προκύπτει αβίαστα από την δραματική εσωτερική σύγκρουση που βιώνει ο ευαίσθητος, καταπιεσμένος, φιλότιμος καί κυρίως Βρετανός πρίγκηπας Άλμπερτ μπροστά στις ευθύνες που η μοίρα τού φορτώνει…
    Μια κομεντί φτιαγμένη από έναν κατά το ήμισυ Αυστραλό, που κλείνει με συμπάθεια το μάτι στον βέρο Βρετανό πολίτη, έχοντας πετύχει τον στόχο του, ν’ αναπαραγάγει, λόγω θαυμασμού προς ο,τιδήποτε Βρεατανικό, επιτυχημένα μια ταινία απολύτου Βρετανικής υπηκοότητας!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s