Γιάννος Περλέγκας: Μακριά από την αρρώστια που μας κάνει θηρία, συνέντευξη στην Κατερίνα Κόμητα (εφημερίδα του Φεστιβάλ)

timos_perlegas_vromiaΦωτογραφία: Βίκυ Γεωργοπούλου

Ξένος, χωρίς πατρίδα, χωρίς χαρτιά, χωρίς κοινωνικό περιβάλλον που να σε αποδέχεται… Μόνιμη παρέα σου, ο φόβος – και τα τριαντάφυλλα, το απούλητο εμπόρευμα που δεν αγοράζει κανένας. Η περιπέτεια του μετανάστη από το Ιράκ στη Βιέννη, που ενέπνευσε τον θεατρικό μονόλογο Βρομιά του Ρόμπερτ Σνάιντερ, είναι τόσο επίκαιρη σήμερα, στην Ελλάδα της κρίσης, που οξύνει τα προβλήματα συμβίωσης των κατοίκων της πρωτεύουσας – με όλο και πιο συχνά βίαια επεισόδια, απόρροια του εγκλεισμού προσώπων με κλειστούς ορίζοντες σε ένα αφιλόξενο γκέτο που γεννά εγκληματικότητα, αλλά και ρατσιστικές συμπεριφορές… Ο Γιάννος Περλέγκας, που υποδύεται τον ιρακινό μετανάστη, έχει μπει στο ρόλο του πριν χρειαστεί να τον αποστηθίσει: μένει σε μια τέτοια γειτονιά στο κέντρο της πόλης.

Έχοντας στο ενεργητικό του συμμετοχές σε σημαντικές παραστάσεις (μεταξύ των οποίων, Ρομπέρτο Τσούκο στο ανέβασμα της Έφης Θεοδώρου στο Εθνικό, Γάλα στη Νέα Σκηνή του Εθνικού σε σκηνοθεσία Νίκου Μαστοράκη) και ένα βραβείο Χορν, ο Γιάννος Περλέγκας στα 31 του, καθώς φαίνεται, έχει καταφέρει να κερδίσει την εκτίμηση και την εμπιστοσύνη του θεατρικού σιναφιού. Σε λίγες μέρες, στην παλιά αποθήκη της Πειραιώς 260, θα ενσαρκώσει τον Σαντ, έναν Ιρακινό μετανάστη στο έργο Βρομιά του Ρόμπερτ Σνάιντερ, σε σκηνοθεσία Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου.

Ας ξεκινήσουμε με λίγα λόγια για το έργο

Ο Αυστριακός συγγραφέας Ρόμπερτ Σνάιντερ έγραψε το έργο το 1991 με αφορμή το πρώτο μεγάλο κύμα μετανάστευσης από τις χώρες της Μέσης Ανατολής προς τις χώρες της Ευρώπης τον καιρό του Πολέμου του Κόλπου. Τότε, στην Αυστρία, χώρα που και παραδοσιακά είναι λίγο ρατσιστική και με ισχυρή ακροδεξιά, είχε εκδη­λωθεί ένα μεγάλο κύμα επιθέσεων κατά μετα­ναστών, όπου οργανωμένοι νεοναζί έμπαιναν σε σπίτια προσφύγων, έκαιγαν και σκότωναν...

Το έργο είναι ο μονόλογος ενός Ιρακινού λι­ποτάκτη που, έχοντας ήδη κάποια χρόνια στη Βιέννη, φοβάται να βγει έξω να κάνει τη δουλειά του (πουλάει τριαντάφυλλα) γιατί τρέμει ότι θα τον λιντσάρουν ή ακόμα και θα τον σκοτώσουν. Πρόκειται για ένα δριμύ κατηγορώ από έναν άνθρωπο που βιώνει το ρατσισμό στο πετσί του. Όπως καταλαβαίνετε, είναι τέτοια η συγκυρία με τα όσα συμβαίνουν τον τελευταίο καιρό στην Αθήνα, που το έργο αναδεικνύεται ανατριχιαστικά επίκαιρο.

Μένεις στο κέντρο της Αθήνας, οπότε γνω­ρίζεις από πρώτο χέρι την κατάσταση

Η αλήθεια είναι ότι οι μετανάστες ζουν πια υπό καθεστώς πολύ μεγάλου φόβου. Δικαίου ή αδί­κου, αυτό είναι μια άλλη κουβέντα. Μένω σε μια πολυκατοικία στην Πλατεία Αμερικής, όπου ζουν πια μόνο μετανάστες. Μετά από τα τε­λευταία γεγονότα, έχουν όλοι κλειστεί στα σπί­τια τους. Κι από την άλλη υπάρχει φυσικά και η εκμετάλλευση. Τι να πεις όταν βλέπεις τους «ελληναράδες» της περιοχής να νοικιάζουν δια­μερίσματα 50 τετραγωνικών σε 20 και 30 αν­θρώπους και να ζητάνε να πληρωθούν με το κεφάλι...

Σκέφτεσαι να φύγεις από εκεί που μένεις;

Οφείλω να πω πως τον τελευταίο καιρό μου ‘χει περάσει απ’ το μυαλό. Είναι αναμενόμενο ότι αυτοί οι άνθρωποι, όσο προχωράει η εξαθλίωση τους, θα γίνονται ολοένα και πιο επικίνδυνοι. Δυστυχώς όμως, πολύ περισσότερο από αυ­τούς, φοβάμαι τις εκδηλώσεις των ελληναράδων. Γιατί, αν λάβουμε υπόψη μας τις δημοσκο­πήσεις, η ακροδεξιά κοντεύει να φτάσει το 10%. Παρόλα αυτά δεν θέλω να φύγω μέσα στην πόλη θέλω να ζω και να κινούμαι.

Θεωρείς ότι οι Έλληνες είμαστε ρατσιστές;

Ο ήρωας του έργου κάποια στιγμή λέει κάτι πολύ ενδιαφέρον. Λέει: «Δεν θα το πίστευα ποτέ ότι μόλις θα μας βλέπατε θα κολλούσατε μια αρρώστια που σας κάνει να γίνεστε θηρία». Είναι πάρα πολύ εύκολο να υιοθετήσεις συμπεριφο­ρές επίθεσης ή άμυνας διαφορετικές από τον τρόπο σκέψης σου. Η κατάσταση είναι τόσο έκρυθμη που πια είναι πολύ εύκολο να στρέψεις το γενικότερο θυμό που υπάρχει εναντίον αυτών των ανθρώπων.

Ας επιστρέψουμε στα του θεάτρου. Τι συμβαίνει όταν ένας ηθοποιός παί­ζει μόνος του; Είναι πιο δύσκολο ή μήπως πιο απελευθερωτικό;

Έτσι κι αλλιώς στο θέατρο δεν υπάρχει σαφής γλώσσα όπως υπάρχει για παρά­δειγμα στη μουσική, όπου πατάς πάνω σε συγκεκριμένες νότες. Στο θέατρο αυτή τη γλώσσα πρέπει να την εφεύρεις και μάλιστα κάθε φορά που κάνεις κάτι καινούργιο. Τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο δύσκολα όταν δεν υπάρχει σύμπραξη άλλων ανθρώπων. Σ’ένα μο­νόλογο, το μόνο υλικό, οι μόνες «νότες» πάνω στις οποίες μπορείς να πατήσεις είναι ο εαυτός σου, δηλαδή το μυαλό σου, η ψυχή σου, η φωνή σου, η ανα­πνοή σου. Όταν δεν έχεις αντίλογο και διάλογο, δηλαδή μια ορατή «σύ­γκρουση» με κάποιον, το μόνο που μπο­ρείς να κάνεις είναι, κατά κάποιον τρόπο, να πολλαπλασιάζεις τον εαυτό σου ώστε να δημιουργείς τη σύγκρουση που λείπει. Όλο αυτό μπορεί να γίνει πάρα πολύ απελευθερωτικό, δυστυχώς όμως κάπου εκεί κοντά ελλοχεύει πά­ντα ο κίνδυνος του ναρκισσισμού.

Τι πρέπει να προσέχει ένας νέος ηθο­ποιός σήμερα;

Να παραμείνει ανήσυχος. Να μη βου­λιάξει στη συνήθεια της δουλειάς ή της αναπαραγωγής του εαυτού του, αλλά με πάρα πολύ μεγάλη υπομονή να προ­σπαθεί να επανεφευρίσκει τον εαυτό του. Μιλάω φυσικά για τον ηθοποιό που είναι τυχερός και μπορεί να έχει δου­λειά κι όχι δυστυχώς για τον κανόνα.

Επιλέγεις τις δουλειές ή σε επιλέγουν;

Συμβαίνουν μάλλον και τα δύο. Έχω υπάρξει πολύ τυχερός γιατί μου δόθηκε από πολύ νωρίς η ευκαιρία να μπορώ να επιλέγω κάποια πράγματα. Ο κύριος γνώμονας μου ήταν και είναι οι συνερ­γασίες, δευτερευόντως τα έργα και πιο πίσω οι ρόλοι. Είναι πρωταρχικής σημα­σίας για μένα το γεγονός ότι τη δουλειά αυτή την κάνουν άνθρωποι. Έτσι επέ­λεξα κάποιες συνεργασίες τις οποίες και θέλω να εξακολουθώ να τις επιλέγω γιατί έχουν κουμπώσει κι έχουν ευδοκι­μήσει.

Τι σου έχει «κλέψει» το θέατρο;

Τη μουσική, αν και ευτυχώς όχι εντελώς. Ευτυχώς βρίσκω ακόμα τρόπους και χρόνο για να παίζω μουσική. Έχω μια παρέα φίλων από το σχολείο με τους οποίους παίζουμε ρεμπέτικα. Με το τρα­γούδι παίρνω πολύ μεγάλη ανάσα από τη δυσκολία του θεάτρου. Τα ρεμπέτικα μου τα ‘μαθε ο πατέρας μου (σ.σ. ο αείμνηστος ηθοποιός Τίμος Περλέγκας). Εί­ναι ο πιο παλιός ήχος που έχω μέσα μου και μου χτυπάνε κατευθείαν κέντρο.

Τι άλλο κρατάς από τον πατέρα σου;

Την υγεία που είχε ο ίδιος, όντας ηθο­ποιός, και το γεγονός ότι διατηρούσε τους φίλους του που δεν ήταν μέσα από το χώρο του θεάτρου. Αυτή την υγεία προσπαθώ να την έχω και εγώ.

Το θέατρο μπορεί να κάνει κακό σ΄ έναν ηθοποιό;

Εμένα τουλάχιστον μου βγάζει και κακές πλευρές. Κι αυτό μεταφράζεται κυρίως σε απαξίωση του εαυτού μου, σε υπέρμετρη ανασφάλεια, που στην πραγματικότητα αποτελεί μια πολύ εγωιστική συμπεριφορά. Γι’ αυτό, όταν τα πράγματα τα βλέπω έτσι, σαν όνειρο θυμάμαι τον πατέρα μου και τρέχω να ξαναβρώ τους φίλους μου και τότε ξαναβρίσκω πιο φυσιολογικούς ρυθμούς αναπνοής.

Με την τηλεόραση τι σχέση έχεις;

Παρότι με έχουν προσεγγίσει πολλές φορές, έχω δώσει στον εαυτό μου την πολυτέλεια να είναι φτωχός, διότι περί πολυτέλειας πρόκειται. Όταν ήμουν πιο νέος ήμουν πιο αντιδραστικός. Κάθε φορά που με έπαιρναν από κανάλι, έκλεινα αμέσως το τηλέφωνο. Τώρα, αν τύχει, δεν θα πω τόσο εύκολα όχι, γιατί αφού επέλεξα να κάνω αυτή τη δουλειά πρέπει να το κάνω. Δεν με παίρνει πια να είμαι τόσο φτωχός όσο ήμουν στα 23 ή στα 24 μου. Τι να το κά­νεις όμως* Τώρα που εγώ αποφάσισα να κάνω τηλεόραση έκλεισαν όλες οι εταιρίες και σταμάτησαν όλα τα σίριαλ (γέλια).

Τελικά, γιατί επέλεξες να ασχοληθείς με το θέατρο;

Μάλλον γιατί βαριέμαι τον εαυτό μου. Ή γιατί θέλω να βρίσκομαι με ανθρώπους και να παλεύω για κάτι το οποίο μοιάζει να είναι ακατόρθωτο ή ονειρικό. Υπάρ­χει μια ωραία φράση που έχει πει ο Βαλέρ Νοβαρινά σε μια διάλεξη του εδώ στην Αθήνα και η οποία με εκφράζει πολύ. Είπε, δηλαδή, πως είναι φοβερή η ετυμολογία της ελληνικής λέξης «κεί­μενο», γιατί το κείμενο κείται, είναι δη­λαδή ξαπλωμένο και ο ηθοποιός πρέπει να το σηκώσει, αλλιώς θα παραμείνει κείμενο. Δεν είναι πολύ επαναστατικό και ουτοπικό όλο αυτό;

διαβάστε περισσότερα για την παράσταση:

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.