Ρέυ Μπράντμπερυ (Bradbury, Ray, 1920-2012) | Ο Μεγάλος Ποιητής της Δυτικής Επιστημονικής Φαντασίας | Αφιέρωμα-πρώτη γνωριμία με το συγγραφέα και το έργο του

RAY BRADBURY

Bradbury, Ray

Ο Ρέυ Μπράντμπερυ είναι ένας αφηγητής ασύγκριτος, ένας ποιητής του εφικτού και, αδιαμφισβήτητα, ένας από τους πιο αγαπημένους συγγραφείς στην Αμερική. Η διακεκριμένη λογοτεχνική καριέρα του καλύπτει έξι δεκαετίες και το σώμα του έργου του είναι εκπληκτικό: αλησμόνητα μυθιστορήματα, δοκίμια, θεατρικά έργα, σενάρια για τον κινηματογράφο και την τηλεόραση, καθώς και πάμπολλες συλλογές έξοχων διηγημάτων. Από όλα όμως τα λαμπερά αστέρια στο αχανές σύμπαν του Μπράντμπερυ κανένα δεν απαστράπτει τόσο όσο τούτα τα χρονικά που καταγράφουν πώς ή Γη αποικίζει τον τέταρτο κόσμο από τον «Ήλιο.  

Πέθανε ο μεγάλος συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας Ρέι Μπράντμπερι σε ηλικία 91 ετών (6.6.2012)

Έχοντας πάνω από τριάντα βιβλία στο ενεργητικό του, ο Ρέυ Μπράντμπερυ ανήκει στους πιο διακεκριμένους λογοτέχνες της εποχής μας. Στα γνωστότερα έργα του συγκαταλέγονται τα «Φαρενάιτ 451» (σε μτφρ. Βασίλη Δουβίτσα), «Τα χρονικά του Άρη», «The October Country, The Illustrated Mana» (Ο εικονογραφημένος άνθρωπος,), «Dandelion Wine» (Κρασί από πικραλίδα), «Something Wicked this Way Comes» (Κάτι κολασμένο έρχεται προς τα δω). Έχει γράψει θεατρικά έργα και σενάρια, όπως λόγου χάρη το σενάριο για την κινηματογραφική διασκευή του Μόμπυ Ντίκ με σκηνοθέτη τον John Huston. Διασκεύασε εξηνταπέντε ιστορίες του για την τηλεοπτική εκπομπή «The Ray Bradbury Theatre» και κέρδισε βραβείο Emmy για το σενάριο της τηλεοπτικής ταινίας «The Halloween». Το 2000 τιμήθηκε με μετάλλιο από το Εθνικό Ίδρυμα Βιβλίων της Αμερικής για την εξέχουσα συνεισφορά του στην αμερικανική λογοτεχνία. Στα πιο πρόσφατα βιβλία του ανήκουν το μυθιστόρημα «From the Dust Returned» (οι Los Angeles Times το ανακήρυξαν ένα από τα καλύτερα της χρονιάς), τα διηγήματα «Quicker than the Eye» (Πέθανε ο σκύλος, κατά τ’ άλλα όλα καλά – μτφρ. Βασίλη Δουβίτσα, Εκδόσεις «Άγρα», 2010), τα διηγήματα «The Cat’ s Pajamas», και το «Bradbury Speaks», συλλογή δοκιμίων για το παρελθόν, το μέλλον και το ενδιάμεσο διάστημα. Ζει στο Λος Άντζελες.

Τίτλοι στη βάση Βιβλιονέτ

(2011)
Στα χρόνια των πυραύλων, Συμπαντικές Διαδρομές

(2011)
Τα χρονικά του Άρη, Άγρα

(2010)
Πέθανε ο σκύλος, κατά τ’ άλλα όλα καλά, Άγρα

(2010)
Φαρενάιτ 451, Μεταίχμιο

(2010)
Φαρενάιτ 451, Παρά Πέντε

(2005)
Ιστορίες από την κρύπτη, Modern Times

(2004)
Κάτι κολασμένο έρχεται προς τα δω, Αίολος

(2004)
Κρασί από πικραλίδα, Εκδόσεις Καστανιώτη

(2000)
Φαρενάιτ 451, Παρά Πέντε

(1993)
Ο θάνατος είναι μοναχική υπόθεση, Απόπειρα

(1992)
Ο εικονογραφημένος άνθρωπος, Απόπειρα

(1992)
Τα χρονικά του Άρη, Απόπειρα

(1968)
Φαρενάιτ 451, Γρηγόρη

Συμμετοχή σε συλλογικά έργα

(2004)
Αναζητώντας παράξενους θεούς, Locus 7

(2001)
Η πτώση του οίκου των Άσερ και παραλλαγές, Απόπειρα

(1998)
Ιστορίες από την κρύπτη, Modern Times

(1998)
Περιπετειώδεις ιστορίες, Τεκμήριο

(1993)
Περί βιβλιοθηκών, Άγρα

http://www.biblionet.gr/

Φάρενάιτ 451, το graphic novel


Πριν από περίπου πενήντα 6 χρόνια ο Ρέι Μπράντμπερι, ένας από τους σπουδαιότερους σύγχρονους αμερικανούς συγγραφείς, στο καλτ μυθιστόρημά του Φαρενάιτ 451 οραματίστηκε ένα δυστοπικό μέλλον. Ο Μπράντμπερι σε συνεργασία με τον καλλιτέχνη Τιμ Χάμιλτον μετέτρεψαν αυτό το σύγχρονο αριστούργημα σε ένα εντυπωσιακό graphic novel.

Ο κόσμος του Γκάι Μόνταγκ, ενός πυροσβέστη ταγμένου στο καθήκον της καταστροφής των βιβλίων, ζωντανεύει μέσα από πολύχρωμες εικόνες. Η αφύπνισή του, η εξέγερσή του απέναντι στο σατανικό κράτος που ελέγχει τη σκέψη των πολιτών του και η συνειδητοποίηση ότι η φιλοσοφία, η θεολογία και η λογοτεχνία είναι ανυπολόγιστης αξίας αποτυπώνονται μοναδικά σε ένα έξοχο βιβλίο που θα μείνει αλησμόνητο στους αναγνώστες.

Το κόμικ «άλτερ έγκο» του Μπράντμπερι

Του ΒΑΣΙΛΗ Κ. ΚΑΛΑΜΑΡΑ

Ελευθεροτυπία, Πέμπτη 22 Ιουλίου 2010

Ο ενενηντάχρονος Αμερικανός συγγραφέας Ρέι Μπράντμπερι δηλώνει με το τρομακτικό χιούμορ που τον χαρακτηρίζει: «Έχω κατηγορηθεί γι’ αυτό το ειδεχθές έγκλημα που επισύρει την εσχάτη των ποινών: έχω διαπράξει Αισιοδοξία».

«Ο Μόνταγκ, ο ήρωας, είμαι εγώ», αναφωνεί ο Ρέι Μπράντμπερι. Το συγκεκριμένο σκίτσο του Τιμ Χάμιλτον σε βάζει αμέσως στην πύρινη ατμόσφαιρα του «Φαρενάιτ 451» Αυτό το «τρελό τσίρκο» εικονοκλαστικής μυθοπλασίας γεννήθηκε στο Γουόκιγκαν του Ιλινόις, χωρίς να ακολουθήσει πανεπιστημιακές σπουδές, για τον απλούστατο λόγο ότι δεν πίστευε σ’ αυτές. «Δεν πιστεύω σε κολέγια και πανεπιστήμια. Πιστεύω στις βιβλιοθήκες, γιατί οι περισσότεροι σπουδαστές δεν διαθέτουν χρήματα», ήταν η αντίδρασή του. Ο ίδιος πήγαινε τρεις φορές την εβδομάδα σε βιβλιοθήκες επί μια δεκαετία και από εκεί απέκτησε τα υλικά με τα οποία έχτισε την προσωπική του μυθολογία.

Ως δημιουργός ξεκίνησε να δημοσιεύει σε φανζίν, από τα τέλη της δεκαετίας του ’30, εμφανώς επηρεασμένος από τον Φλας Γκόρντον και τον Μπακ Ρότζερς, επιφανείς ήρωες των κόμικς που αναδύονταν από το λογοτεχνικό είδος της επιστημονικής φαντασίας. Χρειάστηκε περί τα δεκαπέντε χρόνια για να φτιάξει το πρώτο έργο, που θα του χαρίσει τη φήμη και την αιωνιότητα. Το σύντομο μυθιστόρημά του, όπως το χαρακτηρίζει, «Φαρενάιτ 451» θεωρήθηκε ένα από τα σημαντικότερα λογοτεχνήματα στην κατηγορία Ε.Φ. Ο Ρέι Μπράντμπερι δεχόταν αυτή την κατηγοριοποίηση: «Εχω κάνει μόνο ένα βιβλίο επιστημονικής φαντασίας, με βάση την πραγματικότητα, και αυτό είναι το «Φαρενάιτ 451″. Η επιστημονική φαντασία είναι μια απεικόνιση της πραγματικότητας. Η φαντασία είναι μια απεικόνιση του εξωπραγματικού».

Το «Φαρενάιτ 451» μαζί με το «1984» του Τζορτζ Οργουελ και τον «Θαυμαστό νέο κόσμο» του Αλντους Χάξλεϊ αποτελούν μιαν άτυπη τριλογία, η οποία αναφέρεται στον ολοκληρωτισμό ενός μέλλοντος ελεγχόμενου από τα τηλεοπτικά μέσα και την κατασταλτική πολιτική στο όνομα του «κοινού καλού». Εν προκειμένω, στο «Φαρενάιτ 451» περιγράφεται μια κοινωνία όπου τα βιβλία είναι απαγορευμένα, η μνήμη και η γνώση αποτελούν έγκλημα και η αποχαύνωση του μέσου πολίτη στην τηλεθέαση, το υπέρτατο αγαθό. Αντί των πυροσβεστών, υπάρχουν πυροδότες, οι οποίοι έχουν ταχθεί να σώσουν την κοινωνία από «επικίνδυνα» βιβλία, ρίχνοντάς τα στην πυρά.

Ενώ είχε προηγηθεί η κινηματογραφική μεταφορά από τον Φρανσουά Τριφό το 1966, μόλις πέρσι ο εικονογράφος Τιμ Χάμιλτον ζήτησε από τον 89χρονο Ρέι Μπράντμπερι, να περάσει το «Φαρενάιτ 451» από την κατάσταση της ανεικονικής μυθοπλασίας στην κατάσταση της εικονικής εκδοχής του. Ετσι, στήθηκε ένα γκράφικ νόβελ, πάντα σύγχρονο και προφητικό, κι ας γράφτηκε το 1953. «Αυτό που κρατάτε στα χέρια σας τώρα», προειδοποιεί τον αναγνώστη στον πρόλογό του, «είναι μια ανανεωμένη εκδοχή ενός βιβλίου που ήταν κάποτε μια νουβέλα, που ήταν κάποτε ένα διήγημα, το οποίο με τη σειρά του ήταν μια βόλτα στο τετράγωνο, ένας νεκρός που σηκώνεται από τον τάφο και η τελική πτώση του οίκου των Ασέρ».

Το τι ακριβώς επινόησε, πενήντα έξι χρόνια μετά, το περιγράφει με το γνωστό μπραντμπερικό του ύφος: «Εβγαλα όλους τους χαρακτήρες μου επί σκηνής και τους πέρασα από τη γραφομηχανή μου, αφήνοντας τα δάχτυλά μου να διηγηθούν τις ιστορίες τους και να προλάβουν τα φαντάσματα άλλων ιστοριών από άλλες εποχές». Κουίζ: Με ποιον από τους ήρωές του ταυτίζεται ο Ρέι Μπράντμπερι; Δεν θέλετε να μάθετε; Προσέξτέ τον: Ο Μόνταγκ, ο ήρωας, είμαι εγώ, αλλά ένα μεγάλο κομμάτι του εαυτού μου βρίσκεται στην Κλάρις ΜακΚλέλαν, μια περισσότερο σκοτεινή πλευρά μου είναι ο πυραγός Μπίτι και οι φιλοσοφικές μου αναζητήσεις ενσαρκώνονται στο πρόσωπο του φιλόσοφου Φάμπερ». Κυκλοφορεί και η ελληνική έκδοσή του, έναν χρόνο μετά, από το «Μεταίχμιο», σε μετάφραση Αλέξη Καλοφωλιά.

* Εν τω μεταξύ, οι εκδόσεις «Άγρα» ανακοίνωσαν την έκδοση ενός άγνωστου έργου του Ρέι Μπράντμπερι. Τη συλλογή διηγημάτων «Πέθανε ο σκύλος, κατά τ’ άλλα όλα καλά», σε μετάφραση Βασίλη Δουβίτσα. Εδώ, ένας ρομαντικός της παλιάς σχολής, ο οποίος νοσταλγεί το χρυσό παρελθόν των μύθων, είναι εφοδιασμένος μ’ όλες εκείνες τις ικανότητες, ώστε να φανταστεί μια δυστοπία.

INFO: «Φαρενάιτ 451» (Γρηγόρης) και (Παρά Πέντε), «Ιστορίες από την κρύπτη» (Modern Times), «Κρασί από πικραλίδα» (Καστανιώτης), «Κάτι κολασμένο έρχεται προς τα ‘δώ» (Αίολος), «Ο θάνατος είναι μοναχική υπόθεση», «Τα χρονικά του Αρη», «Ο εικονογραφημένος άνθρωπος» (Απόπειρα). *

του ANAΣΤΑΣΗ ΒΙΣΤΩΝΙΤΗ  

ΑΛΛΗΓΟΡΙΑ

Τα χρονικά του Αρη

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:  14/08/2011, 05:45

Τα χρονικά του Αρη

Κατά τον Μπράντμπερι τη δεκαετία του ΄50 οι καουμπόηδες πήγαιναν στον Άρη,κάτι που ίσως ενέπνευσε σήμερα τον σκηνοθέτη Τζον Φαβρό να γυρίσει ένα γουέστερν με καουμπόηδες που τα βάζουν με εξωγήινους

Τι θα συμβεί άραγε όταν θα φτάσει εκείνη η πολυπόθητη ημέρα όπου οι γήινοι θα εποικίσουν τον Κόκκινο Πλανήτη Άρη; Πόσο θα αλλάξει η ζωή μας; Χιλιάδες μελλοντολογικά κείμενα και άλλα τόσα επιστημονικά έντυπα έχουν γραφτεί γι΄ αυτή την υπόθεση. Αλλά ίσως κανένα δεν θα ξεπεράσει το μυθιστόρημα του Μπράντμπερι Τα χρονικά του Αρη. Γραμμένο το 1950, επινοεί το μέλλον ενός εποικισμένου πλανήτη και τις αλλαγές στη νοοτροπία και στον τρόπο ζωής των κατοίκων της Γης. Δεν είναι όμως μόνο αυτό που ενδιαφέρει τον συγγραφέα όσο το να σκιαγραφήσει τους φόβους και τις ενοχές μας σε θέματα που τότε φάνταζαν «μυθικά», τώρα όμως ακούγονται πολύ ρεαλιστικά.

Ο εποικισμός του Άρη

Τα Χρονικά, που καλύπτουν την περίοδο από το 2030 ως το 2057, αρχίζουν με τον πρώτο πύραυλο ο οποίος στέλνεται στον Άρη τον Ιανουάριο του 2030, όπου με την εκτόξευσή του ο χειμώνας στην Πολιτεία του Οχάιο μεταβάλλεται για λίγο σε καλοκαίρι. Στο επόμενο κεφάλαιο μια Αρειανή που ονομάζεται Υλλα και, όπως όλοι οι κάτοικοι του πλανήτη, έχει το χάρισμα της τηλεπάθειας φαντάζεται τους δύο πρώτους αστροναύτες από τη Γη και κάνει ρομαντικές σκέψεις. Ο σύζυγός της, τρελός από ζήλια, τους σκοτώνει και τους δύο με την άφιξή τους.
Τον Αύγουστο της ίδιας χρονιάς πραγματοποιείται το δεύτερο ταξίδι γήινων στον πλανήτη και οι Αρειανοί γνωρίζουν από κοντά τις συνήθειες και τα γνωρίσματα του πολιτισμού της Γης. Αλλά στο τέταρτο ταξίδι οι αστροναύτες που φτάνουν διαπιστώνουν πως όλοι οι Αρειανοί έχουν πεθάνει από ανεμοβλογιά.
Από εδώ και στο εξής αρχίζει ο εποικισμός του Άρη. Χτίζονται πόλεις στα πρότυπα της Γης, ενώ οι λαμπρές και έρημες πολιτείες των Αρειανών που αναδύονται μέσα από θαυμάσιες ποιητικές περιγραφές τους αφήνουν σχεδόν αδιάφορους. Ο Κόκκινος Πλανήτης θα πρέπει να γίνει σαν τη Γη. Στο κεφάλαιο Το πράσινο πρωινό κάποιος ονόματι Μπένζαμιν Ντρίσκολ ονειρεύεται έναν καταπράσινο Αρη. Φυτεύει λοιπόν χιλιάδες δέντρα που εξαιτίας της εδαφικής ιδιαιτερότητας και των κλιματικών συνθηκών μέσα σε μια νύχτα μεγαλώνουν και γίνονται ένα τεράστιο πυκνό δάσος.
Είπαμε όμως ότι το βιβλίο αυτό είναι μια ουτοπική αλληγορία. Ο Μπράντμπερι βρίσκει την ευκαιρία να καταδικάσει μέσω της μυθοπλασίας τον ρατσισμό στις ΗΠΑ. Στο κεφάλαιο Ψηλά, ψηλά στους αιθέρες λ.χ. ένας τυπικός ρατσιστής ονόματι Της προσπαθεί να σταματήσει κάποιους μαύρους σε μια αμερικανική πόλη του Νότου να μεταναστεύσουν στον Αρη. Τα πογκρόμ της εποχής, οι επιδρομές σε σπίτια μαύρων από λευκούς ρατσιστές και οι βιαιότητες παρελαύνουν στις φοκνερικής δύναμης σελίδες αυτού του κεφαλαίου.

Η ηθική και η τεχνολογία

Τα χρόνια περνούν και φτάνουμε στο 2057. Σε μια πόλη της Καλιφόρνιας, έπειτα από πυρηνική καταστροφή, όλοι οι κάτοικοι είναι νεκροί.
Αλλά σε ένα σπίτι, που μας το περιγράφει με εκπληκτικό τρόπο ο συγγραφέας, τα πάντα εξακολουθούν να λειτουργούν.
Τα ρομπότ ετοιμάζουν πρωινό που δεν θα γευθεί κανείς, η φωνή του φωνορολογιού ακούγεται κανονικά στις επτά να σημαίνει εγερτήριο (αλλά βέβαια οι νεκροί δεν ξυπνούν) και η πόρτα του γκαράζ ανοίγει την κανονική ώρα, μολονότι στο αυτοκίνητο δεν θα επιβιβαστεί κανείς. Ολα λειτουργούν σαν να μην είχε συμβεί τίποτε ώσπου ξεσπά μια φωτιά που αρχίζει να καταστρέφει τα πάντα.
Το σπίτι προσπαθεί να σωθεί- εις μάτην. Μεταβάλλεται σε σωρό ερειπίων και επιστρέφει «στη φύση» μέσω της καταστροφής. Εδώ όπου οι άνθρωποι απουσιάζουν βρίσκει την ευκαιρία ο Μπράντμπερι να συνοψίσει αυτό που διαχέεται σε όλο το βιβλίο του: ότι η τεχνολογία μπορεί να μας κάνει ευκολότερη τη ζωή, δεν μας καθιστά όμως καλύτερους και αδυνατεί να λύσει τα ηθικά και μεταφυσικά προβλήματα που στο κοινωνικό πεδίο εκφράζονται με την αδυναμία μας να κατανοήσουμε όσους δεν μας μοιάζουν, με αποτέλεσμα να καταφεύγουμε στη βία και στον πόλεμο. Δεν θα αποκαλύψω το θαυμάσιο τέλος στο κεφάλαιο «Εκδρομή ενός εκατομμυρίου χρόνων». Είναι μία από τις ποιητικότερες νοσταλγίες του μέλλοντος (για να χρησιμοποιήσω ένα οξύμωρο) που έχουν γραφτεί ποτέ.
Ο πρόλογος του Μπόρχες είναι ένα από τα πάμπολλα εξαίσια κείμενά του και η εισαγωγή του Μπράντμπερι ένα κείμενο διαφωτιστικό αλλά και συγκινητικό. Εξαιρετική η μετάφραση του Δημήτρη Αρβανίτη. «Τα χρονικά του Αρη» γυρίστηκαν σε ταινία το 1980 από τον Μichael Αnderson, σε σενάριο του Richard Μatheson, με πρωταγωνιστή τον Ροκ Χάντσον. Στην Ελλάδα προβλήθηκε το 1981 με τίτλο «2007: Απειλή από τον πλανήτη Αρη».

Μπράντμπερι: ένα παιδί που αρνήθηκε να μεγαλώσει

Σε μια παλιά συνέντευξη που ο Ρέι Μπράντμπερι έδωσε για λογαριασμό του περιοδικού «Ρlayboy» το 1996 μεγάλο ενδιαφέρον έχει ο περιγραφικός πρόλογος του δημοσιογράφου Κεν Κέλεϊ.Η συνέντευξη δόθηκε όταν ο Μπράντμπερι ήταν 75 χρόνων (γεννήθηκε στο Ιλινόι στις 22 Αυγούστου 1920 και από παιδί ζει στο Λος Αντζελες) αλλά η περιγραφή του δημοσιογράφου σε βάζει στον μαγικό κόσμο ενός παιδιού.«Πηδά από τον ενθουσιασμό του,κυκλοφορεί με σορτς και τα σπίτια του είναι γεμάτα παιχνίδια,από το άγαλμα του Βullwinkle στο υπόγειο του διαμερίσματός του στο Λος Αντζελες ως τον τεράστιο δεινόσαυρο που εξουσιάζει το κρεβάτι του στο καταφύγιο που διατηρεί στην έρημο»γράφει ο Κέλεϊ για τον Μπράντμπερι,ο οποίος παρέμεινε παντρεμένος με τη Μάγκι Μπράντμπερι από το 1947 ως τον θάνατό της το 2003 και απέκτησε μαζί της τέσσερις κόρες.
Ο ενθουσιασμός του Μπράντμπερι για ακόμη μεγαλύτερα παιχνίδια,όπως τα διαστημόπλοια και οι μηχανές του χρόνου,τον έκανε διάσημο με έργα όπως «Τα χρονικά του Αρη» σε μια εποχή που το είδος της επιστημονικής φαντασίας ήταν άκρως παρεξηγημένο.Ο Μπράντμπερι δεν έπαψε ποτέ να υπερασπίζεται αυτό το είδος της λογοτεχνίας.Στη ρίζα της, όμως,η φαντασία του έχει κάτι από παιδί,ακριβώς επειδή ο ίδιος θεωρεί ότι παιδί και επιστημονική φαντασία πάνε μαζί. «Οι φαντασίες που έχουν τα παιδιά τροφοδοτούνται από την επιστημονική φαντασία»λέει στην ίδια συνέντευξη ο Μπράντμπερι.«Ποιο παιδί ήθελε ποτέ να του δένουν τα κορδόνια των παπουτσιών του;Από τη στιγμή που είναι σε θέση να τα δέσει, το κάνει μόνο του. Η επιστημονική φαντασία αναγνωρίζει ότι δεν θέλουμε να μας καθοδηγούν,να μας κάνουν κατήχηση.Θέλουμε απλώς να μας δείχνουν τόσα όσα χρειαζόμαστε για να κάνουμε μόνοι μας την έρευνα».Πάνω απ΄ όλα,όμως,ο Ρέι Μπράντμπερι είναι ένας συγγραφέας που αγαπάει πολύ τους ανθρώπους.Και το ότι αντιμετωπίζει με τόσο χιούμορ τις αδυναμίες τους τον κάνει πραγματικά υπεραισιόδοξο.Πιστεύει στη δύναμη της ζωής, άρα πιστεύει στον άνθρωπο.

http://www.tovima.gr/

Γιάννης Ζουμπουλάκης

ΔΙΗΓΗΜΑ

Ο νεκροθάφτης στο βασίλειό του

Η τελευταία συλλογή του Ρέι Μπράντμπερι μας ανοίγει την πόρτα στο ευφυές μυαλό ενός συγγραφέα που δεν έπαψε ποτέ να ενδιαφέρεται για τον άνθρωπο αλλά και για τα φαντασμαγορικά άλματα

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:  01/08/2010, 06:46

Ο νεκροθάφτης στο βασίλειό του

Ένας νεκροθάφτης πουλάει χώμα από το βασίλειό του και προκαλεί πονοκέφαλο στον νεαρό αγοραστή που το θέλει για τον κήπο του.
Ενα ζευγάρι ηλικιωμένων σκαρφίζεται χιλιάδες τρόπους για να δολοφονήσει ο ένας την άλλη. Αποτυγχάνουν συνέχεια, αλλά δεν πτοούνται. Και εξακολουθούν να κοιμούνται στο ίδιο κρεβάτι!
Η πραγματική φύση ενός ψυχαναλυτή που ονομάζεται Γκούσταφ φον Ζάυφερτιτς (ακριβώς όπως ένας παλιός γερμανός ηθοποιός που διέπρεψε στο Χόλιγουντ) αντανακλάται στον ασθενή του…
Ο θάνατος ενός σκύλου γίνεται αφορμή για να βγει στην επιφάνεια ο αληθινός εαυτός των αφεντικών του… Ιστορίες μυστηρίου και φαντασίας, επιστημονικής και μη, φαντασμαγορικά άλματα από το παρελθόν στο μέλλον και ενίοτε στο παρόν, με παραπομπές σε δεκάδες πρόσωπα της Ιστορίας, από τον Εντγκαρ Αλαν Πόου ως τον Αδόλφο Χίτλερ και από τον Βενιαμίν Φραγκλίνο ως τον Ζίγμουντ Φρόιντ, πλάθουν τον απολαυστικό κόσμο της τελευταίας συλλογής διηγημάτων του κορυφαίου συγγραφέα επιστημονικής φαντασίας (και όχι μόνον) Ρέι Μπράντμπερι. Η συλλογή κυκλοφόρησε προσφάτως από τις εκδόσεις Άγρα με τίτλο Πέθανε ο σκύλος,κατά τ΄ άλλα όλα καλά. Ο τίτλος αυτός ανήκει στο διήγημα Νo news,or what killed the dog που υπάρχει στο βιβλίο. Ενα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο της συλλογής είναι ότι τα διηγήματα που περιέχει δεν έχουν ποτέ στο παρελθόν δημοσιευθεί στα ελληνικά. Δώδεκα από τα διηγήματα της συλλογής δημοσιεύθηκαν για πρώτη φορά στα περιοδικά με τα οποία κατά καιρούς ο Μπράντμπερι συνεργάζεται, όπως το «Ρlayboy» (το οποίο ουσιαστικά τον ανέδειξε τη δεκαετία του 1960), το «Μagazine of Fantasy and Science Fiction» και το «Αmerican Way». Ολα τα υπόλοιπα δημοσιεύονται για πρώτη φορά στην παρούσα συλλογή.
Γνωστός παγκοσμίως από τα μυθιστορήματα Φαρενάιτ 451, Ο εικονογραφημένος άνθρωπος και Τα χρονικά του Αρη. Η αισιοδοξία, μια αστείρευτη φαντασία και ένα διαπεραστικό, λεπτό χιούμορ είναι πράγματι τα χαρακτηριστικά των περισσότερων ιστοριών της τελευταίας συλλογής του. Κάποιες από τις ιστορίες είναι δροσερές και ευχάριστες, το αποτέλεσμα μιας γνήσια ρομαντικής πένας. Στο Πάμε άλλη μια φορά,Legato, για παράδειγμα, παρακολουθούμε το πώς ένας μουσικός λαθροθήρας κλέβει ήχους από τα πουλιά και συνθέτει τις δικές του συμφωνίες ελπίζοντας να εξελιχθεί σε έναν νέο Μότσαρτ. Ποιος μας λέει ότι ακόμη και οι μεγαλύτεροι μουσικοσυνθέτες δεν αντέγραψαν τραγούδια από πουλιά που κελαηδούσαν; μοιάζει να αναρωτιέται με πονηρό χαμόγελο ο Μπράντμπερι.
Σε άλλες περιπτώσεις το περιβάλλον της ιστορίας είναι κατάμαυρο, αλλά και εκεί το χιούμορ κάνει διακριτικά την εμφάνισή του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα οι «Πέντε βαθμοί της κλίμακας Ζαχάρωφ- Ρίχτερ», όπου ένας επιστήμονας αποκαλύπτει σε έναν δημοσιογράφο ότι όλες οι σεισμογενείς πόλεις του πλανήτη- το Τόκιο, το Σαν Φρανσίσκο, η Πόλη του Μεξικού δεν κτίστηκαν τυχαία στο σημείο όπου βρίσκονται, αλλά επίτηδες για να καταστραφούν. Ο ίδιος ο Μπράντμπερι έχει πει ότι «η επιστημονική φαντασία είναι ένας τρόπος ώστε να παριστάνεις πως γράφεις για το μέλλον, την ώρα που στην πραγματικότητα επιτίθεσαι στο πρόσφατο παρελθόν και στο παρόν.Μπορείς να κριτικάρεις κομμουνιστές,ρατσιστές,φασίστες ή οποιονδήποτε άλλο καθαρό κίνδυνο και δεν μπορούν να φανταστούν ότι γράφεις για αυτούς».

Χαρακτηριστική μορφή του «σύμπαντος» του Ρέι Μπράντμπερι αποτελεί ο περίφημος Μr. Dark που εμφανίζεται στο μυθιστόρημα «Something wicked this way comes» (μεταφράστηκε στην Ελλάδα ως «Κάτι κολασμένο έρχεται προς τα ΄δώ»,εκδόσεις Αίολος).Στη φωτογραφία,ο Αντριου Κλαρκ που υποδύθηκε τον Μr. Dark σε θεατρική παράσταση του μυθιστορήματος

Σε μια συνέντευξη την οποία ο Ρέι Μπράντμπερι έδωσε για λογαριασμό του περιοδικού «Ρlayboy», το 1996, μεγάλο ενδιαφέρον έχει ο περιγραφικός πρόλογος του δημοσιογράφου Κεν Κέλεϊ. Η συνέντευξη δόθηκε όταν ο Μπράντμπερι ήταν 75 χρόνων (γεννήθηκε στο Ιλινόι στις 22 Αυγούστου 1920 και από παιδί ζει στο Λος Αντζελες), αλλά η περιγραφή του δημοσιογράφου σε βάζει στον μαγικό κόσμο ενός παιδιού. «Πηδάει από τον ενθουσιασμό του, κυκλοφορεί με σορτς και τα σπίτια του είναι γεμάτα παιχνίδια, από το άγαλμα του Βullwinkle στο υπόγειο του διαμερίσματός του στο Λος Αντζελες έως τον τεράστιο δεινόσαυρο που εξουσιάζει το κρεβάτι του στο καταφύγιο που διατηρεί στην έρημο» γράφει ο Κέλεϊ για τον Μπράντμπερι, ο οποίος παρέμεινε παντρεμένος με τη Μάγκι Μπράντμπερι από το 1947 ως τον θάνατό της το 2003 και απέκτησε μαζί της τέσσερις κόρες.
Ο ενθουσιασμός του Μπράντμπερι για ακόμη μεγαλύτερα παιχνίδια, όπως τα διαστημόπλοια και οι μηχανές του χρόνου, τον έκανε διάσημο με έργα όπως Τα χρονικά του Αρη σε μια εποχή όπου το είδος της επιστημονικής φαντασίας ήταν άκρως παρεξηγημένο.
Πάνω απ΄ όλα, όμως, ο Ρέι Μπράντμπερι είναι ένας συγγραφέας που αγαπάει πολύ τους ανθρώπους. Και το ότι αντιμετωπίζει με τόσο χιούμορ τις αδυναμίες τους τον κάνει πραγματικά υπεραισιόδοξο. Πιστεύει στη δύναμη της ζωής, άρα πιστεύει στον άνθρωπο.
Μεγαλώνοντας στο Χόλιγουντ

Ο Ρέι Μπράντμπερι με τον γάτο του σε φωτογραφία του 1996

Όταν οι γονείς του Ρέι Μπράντμπερι έφυγαν από το Ιλινόι και εγκαταστάθηκαν στο Λος Αντζελες ο ίδιος ήταν μόλις 7ετών.Η Μέκκα του κινηματογράφου τον συνεπήρε.Αναζητούσε αυτόγραφα από τους αστέρες του κινηματογράφου και ξημεροβραδιαζόταν στις σκοτεινές αίθουσες.Αργότερα η επαφή του με το σινεμά θα ωρίμαζε.Έγραψε το σενάριο της ταινίας «Μόμπι Ντικ» του Τζον Χιούστον (ο Χέρμαν Μέλβιλ, στου οποίου το μυθιστόρημα βασίζεται, είναι ο αγαπημένος συγγραφέας τού Μπράντμπερι) και διηγήματά του φιλοξενήθηκαν σε εκπομπές όπως το «Αlfred Ηitchcock Ρresents» και «Επόμενος σταθμός: Η Ζώνη του Λυκόφωτος».Η πιο διάσημη κινηματογραφική μεταφορά έργου του παραμένει το «Φαρενάιτ 451» του Φρανσουά Τρυφό,που εξελίσσεται σε έναν κόσμο όπου τα βιβλία απαγορεύονται και καίγονται,ενώ η πιο παράξενη μεταφορά έργου του στον κινηματογράφο είναι ο «Εικονογραφημένος άνθρωπος» με τον Ροντ Στάιγκερ στον ρόλο του τίτλου- ενός ανθρώπου γεμάτου τατουάζ.Σπουδαίες κριτικές απέσπασε η τηλεοπτική διασκευή του μυθιστορήματος «Τhe Ηalloween tree»,ενώ από το 1985 ως το 1992 ο Μπράντμπερι υπήρξε ο οικοδεσπότης μιας τηλεοπτικής σειράς που έφερε το όνομά του στον τίτλο:«Τhe Ray Βradbury theatre». Διασκευάστηκαν για αυτήν περισσότερα από 55 διηγήματά του.
Ο πρωτότυπος ξένος τίτλος της συλλογής «Πέθανε ο σκύλος, κατά τ΄ άλλα όλα καλά» είναι «Quicker than the eye» και ανήκει στο διήγημα «Εν ριπή οφθαλμού», που μιλάει για την πιο γρήγορη ταχυδακτυλουργό του κόσμου και επίσης εμπεριέχεται στη συλλογή. Οι ιστορίες στην έκδοση είναι 22 και όχι 20,συν μία,όπως αναφέρεται στο οπισθόφυλλο.Εξάλλου ο Μπράντμπερι δεν υπήρξε ποτέ υποψήφιος για Οσκαρ, όπως αναφέρεται στο σύντομο βιογραφικό του

http://www.tovima.gr/


Κάτι κολασμένο έρχεται προς το μέρος μας.


Δεν προσπαθώ να προβλέψω το μέλλον. Προσπαθώ να το επινοήσω.


Πρέπει να ξέρεις πώς να δέχεσαι την απόρριψη και πώς να απορρίπτεις την αποδοχή.


Πρώτα πηδάς από το βράχο και μετά βγάζεις φτερά κατεβαίνοντας προς τα κάτω.


Είμαστε μια απιθανότητα σε ένα απίθανο Σύμπαν.


Δεν προσπαθώ να προβλέψω το μέλλον. Προσπαθώ να το εμποδίσω.


Υπάρχουν χειρότερα εγκλήματα από το να καις βιβλία. Ένα από αυτά είναι να μη τα διαβάζεις.


Αν ακούγαμε τη λογική μας, ποτέ δεν θα ερωτευόμασταν. Ποτέ δεν θα είχαμε φιλίες. Ποτέ δεν θα ασχολούμασταν με επιχειρήσεις. Θα ήμασταν πολύ κυνικοί. Λοιπόν, όλα αυτά είναι ανοησίες. Πρέπει συνέχεια να πηδάς στο κενό από βράχους και να φτιάχνεις τα φτερά σου καθώς κατεβαίνεις προς τα κάτω.


Ήταν ευχαρίστηση να καις.

(η πρώτη φράση από το «Fahrenheit 451»-έκαιγαν βιβλία)

Τα «χρονικά του Άρη» σε νέα, συμπληρωμένη έκδοση

Το αριστούργημα του Ρέυ Μπράντμπερυ, «Τα Χρονικά του Άρη», ένα κλασικό έργο της λογοτεχνίας του 20ού αιώνα, επανακυκλοφορεί σε νέα έκδοση.

Πέμπτη, 18 Αυγούστου 2011

Επανακυκλοφορεί σε νέα έκδοση, συμπληρωμένη στην Ελλάδα, το αριστούργημα του Ρέυ Μπράντμπερυ «Τα Χρονικά του Άρη». Στη συγκεκριμένη έκδοση έχουν προστεθεί ο πρόλογος του Χόρχε Λουίς Μπόρχες, μια νέα εισαγωγή του συγγραφέα καθώς και δύο ιστορίες που συχνά παραλείπονταν: «Άσερ Β΄» και «Η Απεραντοσύνη».

Γραμμένο το 1950, επινοεί το μέλλον ενός εποικισμένου πλανήτη και τις αλλαγές στη νοοτροπία και στον τρόπο ζωής των κατοίκων της Γης. Ο πλανήτης Άρης του Μπράντμπερυ είναι τόπος ελπίδας, ονείρων και ποιητικής μεταφοράς –κρυστάλλινες κολόνες και απολιθωμένες θάλασσες– όπου ένα λεπτό πέπλο σκόνης καλύπτει τις μεγάλες άδειες πόλεις ενός σιωπηρά κατεστραμμένου πολιτισμού. Αυτόν τον τόπο λοιπόν έρχονται οι εισβολείς από τη Γη να τον λαφυραγωγήσουν και να τον εμπορευματοποιήσουν, να τον αναπτύξουν και να τον μάθουν, φέρνοντας μαζί τους τους πανάρχαιους φόβους τους και τις πιο μύχιες επιθυμίες τους. Πρώτα σε μικρές ομάδες και έπειτα σαν χείμαρρος, που ορμά από έναν κόσμο στα πρόθυρα της καταστροφής προς μια υπόσχεση για το αύριο.

Ο άνθρωπος της Γης κατακτά τον Άρη… και κατακτιέται με τη σειρά του από τον Κόκκινο Πλανήτη. Ο παράξενος νέος κόσμος με την αρχαία ετοιμοθάνατη φυλή και τις αχανείς χρυσοκόκκινες ερήμους τον μάγεψαν, εισχώρησαν στα όνειρά του και τον άλλαξαν διά παντός.

Τα «Χρονικά του Άρη» είναι ένα κλασικό έργο της λογοτεχνίας του 20ού αιώνα. Η δύναμη και η φαντασία του δεν έχουν σβήσει με την πάροδο του χρόνου. Μέσα από αλληλένδετες, σε χρονολογική σειρά ιστορίες, ένας πραγματικός δεξιοτέχνης στην αφήγηση, μας αιχμαλωτίζει, μας τέρπει και μας προκαλεί να αναμετρηθούμε με το όραμα και την καρδιά του – αφήνοντας το κουράγιο μας, την αδυναμία μας, την επιπολαιότητα και την οδυνηρή ανθρωπιά μας εκτεθειμένες στο λαμπρό αστρικό φως, σε έναν παράξενο και συναρπαστικό κόσμο όπου η «ανθρωπιά» περισσεύει.

Λίγα λόγια για το συγγραφέα

O Ρέυ Μπράντμπερυ είναι ένας από τους πιο αγαπημένους συγγραφείς στην Αμερική. Η διακεκριμένη λογοτεχνική καριέρα του καλύπτει έξι δεκαετίες και το σώμα του έργου του είναι εκπληκτικό: αλησμόνητα μυθιστορήματα, δοκίμια, θεατρικά έργα, σενάρια για τον κινηματογράφο και την τηλεόραση, καθώς και πάμπολλες συλλογές έξοχων διηγημάτων.

Έχοντας πάνω από τριάντα βιβλία στο ενεργητικό του, ο Ρέυ Μπράντμπερυ ανήκει στους πιο διακεκριμένους λογοτέχνες της εποχής μας. Στα γνωστότερα έργα του συγκαταλέγονται τα Φαρενάιτ 451 (ετοιμάζεται στις Εκδόσεις Άγρα – μτφρ. Βασίλη Δουβίτσα), Τα χρονικά του Άρη, The October Country, The Illustrated Man (Ο εικονογραφημένος άνθρωπος – ετοιμάζεται στις Εκδόσεις Άγρα), DandelionWine (Κρασί από πικραλίδα), Something WickedthisWayComes (Κάτι κολασμένο έρχεται προς τα δω). Έχει γράψει θεατρικά έργα και σενάρια, διασκεύασε εξήντα πέντε ιστορίες του για την τηλεοπτική εκπομπή The Ray Bradbury Theatre και κέρδισε βραβείο Emmy για το σενάριο της τηλεοπτικής ταινίας The Halloween Tree. Το 2000 τιμήθηκε με μετάλλιο από το Εθνικό Ίδρυμα Βιβλίων της Αμερικής για την εξέχουσα συνεισφορά του στην αμερικανική λογοτεχνία.

Πληροφορίες: Τα «χρονικά του Άρη» του Ρέυ Μπράντμπερυ, πρόλογος: Jorge Luis Borges, νέα εισαγωγή: Ρέυ Μπράντμπερυ, μετάφραση: Δημήτρης Αρβανίτης, εκδ. Άγρα.

http://www.clickatlife.gr

ΤΑ ΧΡΟΝΙΚΑ ΤΟΥ ΑΡΗ

Συγγραφέας

Ρέυ Μπράντμπερι

Εκδοτικός Οίκος

ΑΓΡΑ

Μετάφραση

Δημήτρης Αρβανίτης

Κατηγορία

Ξένη Λογοτεχνία

Σελίδες

355

ISBN

978-960-325-971-8

»Θα έρθουν απαλές βροχές…»

Τι θα μπορούσα ειλικρινά να πω, μέσα στα πλαίσια μιας παρουσίασης βιβλίου, γι’ αυτό το κλασικό πλέον κείμενο της λογοτεχνίας του 20ού αιώνα; Όχι μόνο γιατί είναι από κάθε άποψη -σύλληψη, δομή, γλώσσα περιεχόμενο-, ένα αριστούργημα που απλά πρέπει να διαβάσετε είτε είστε φαν είτε όχι της επιστημονικής φαντασίας (αν και η κατάταξη αυτή το αδικεί, αφού όπως όλα τα σημαντικά έργα ξεπερνά τις ετικέτες), αλλά κυρίως γιατί είναι ένα βιβλίο που αγαπώ: και ναι, μπορείς να αγαπήσεις τα βιβλία, όπως ακριβώς και τους ανθρώπους. Είμαι αληθινά χαρούμενη που μέσα στο κλίμα αγωνίας, που και στον χώρο των εκδόσεων επικρατεί, επανεκδόθηκε από την Άγρα, σε μια εξαιρετική μετάφραση, με πρόλογο του Μπόρχες, εισαγωγή του Μπράντμπερυ και δύο ακόμα ιστορίες (»Η απεραντοσύνη, »Άσερ Β΄») που δεν υπήρχαν στην αρχική έκδοση στα ελληνικά (Απόπειρα-1992), αυτό το υπέροχο βιβλίο.

Το ξέρω πως κάπου εδώ θα πρέπει να σταματήσω να παραληρώ από την ευχαρίστηση, αν και μου είναι δύσκολο, και να πω δύο λόγια για το κείμενο: γραμμένο από τον σπουδαίο Ρέυ Μπράντμπερυ μεταξύ 1947-49, αφηγείται χρησιμοποιώντας τη φόρμα μικρών ιστοριών πάνω σε έναν κοινό άξονα, το χρονικό του εποικισμού του Άρη από τους γήινους, από το 2030 έως το 2057. Οι γήινοι εισβάλλουν στον κατοικημένο, κόκκινο πλανήτη αρχικά με διαστημικές αποστολές, έπειτα σε κύματα αποίκων. Μολύνουν την ομορφιά του και τον καταστρέφουν, όπως ακριβώς έκαναν και στον δικό τους πλανήτη. Αλλά ακόμα κι αν οι Αρειανοί χάνονται από τις άγνωστες σε αυτούς ασθένειες που έφεραν οι άποικοι, ο Άρης είναι εκείνος που θα αλλάξει τελικά τους γήινους και θα τους εποικήσει…

Αδυνατώ να μιλήσω για τον λυρισμό και την ποίηση (που διατρέχει όλο το κείμενο, με στίχους του Λόρδου Βύρωνα και άλλων ποιητών), τη δύναμη και την τέχνη της γραφής του Μπράντμπερυ – είναι πάνω από τις δυνατότητές μου να τα μεταφέρω. Μόνο τούτο θα πω: υπάρχουν ιστορίες όπου τα δάκρυα κυλούν καθώς διαβάζεις και απλά τα σκουπίζεις βιαστικά για να μην σου θολώνουν τα μάτια, γιατί θέλεις να συνεχίζεις να διαβάζεις… για πάντα – τόση είναι η ομορφιά τους! Δεν ξέρω αν πρέπει να ξεχωρίσω κάποιες, αφού είναι όλες μια αλληλένδετη ενότητα, αλλά η πρώτη, η ιστορία της Ύλλα, μιας Αρειανής που προαισθάνεται την άφιξη των γήινων και η προτελευταία «Θα έρθουν απαλές βροχές» (από το ομώνυμο ποίημα της Sara Teasdale), με το άδειο, αυτοματοποιημένο σπίτι που συνεχίζει να λειτουργεί αν και δεν το κατοικεί πια κανείς, είναι νομίζω κορυφαίες.

Θα μπορούσα να γράψω βιβλίο ολόκληρο για να σας πείσω να διαβάσετε »Τα χρονικά του Άρη». Κλείνω όμως, όχι με την προτροπή να το διαβάσετε, αλλά με τη διαβεβαίωση ότι αν ανοίξετε τις σελίδες του, θα φωτίσει τη ζωή σας…

Αγγέλα Γαβρίλη

http://www.diavasame.gr/

RAY BRADBURY

ΤΑ ΧΡΟΝΙΚΑ ΤΟΥ ΑΡΗ

Παρουσίαση
Ξανακυκλοφορεί στην Ελλάδα σε νέα έκδοση συμπληρωμένη το αριστούργημα του Ρέυ Μπράντμπερυ Τα Χρονικά του Άρη. Στην παρούσα έκδοση έχουν προστεθεί ο Πρόλογος του Χόρχε Λουίς Μπόρχες, μια νέα εισαγωγή του συγγραφέα καθώς και δύο ιστορίες που συχνά παραλείπονταν: «Άσερ Β΄» και «Η Απεραντοσύνη»

Ο πλανήτης Άρης του Μπράντμπερυ είναι τόπος ελπίδας, ονείρων και ποιητικής μεταφοράς –κρυστάλλινες κολόνες και απολιθωμένες θάλασσες–, όπου ένα λεπτό πέπλο σκόνης καλύπτει τις μεγάλες άδειες πόλεις ενός σιωπηρά κατεστραμμένου πολιτισμού. Αυτόν τον τόπο λοιπόν έρχονται οι εισβολείς από τη Γη να τον λαφυραγωγήσουν και να τον εμπορευματοποιήσουν, να τον αναπτύξουν και να τον μάθουν, φέρνοντας μαζί τους τους πανάρχαιους φόβους τους και τις πιο μύχιες επιθυμίες τους. Πρώτα σε μικρές ομάδες και έπειτα σαν χείμαρρος, που ορμά από έναν κόσμο στα πρόθυρα της καταστροφής προς μια υπόσχεση για το αύριο. Ο άνθρωπος της Γης κατακτά τον Άρη… και κατακτιέται με τη σειρά του από τον Κόκκινο Πλανήτη. Ο παράξενος νέος κόσμος με την αρχαία ετοιμοθάνατη φυλή και τις αχανείς χρυσοκόκκινες ερήμους τον μάγεψαν, εισχώρησαν στα όνειρά του και τον άλλαξαν διά παντός.
Τα Χρονικά του Άρη είναιένα κλασικό έργο της λογοτεχνίας του 20ού αιώνα· η δύναμη και η φαντασία του δεν έχουν σβήσει με την πάροδο του χρόνου. Μέσα από αλληλένδετες, σε χρονολογική σειρά ιστορίες, ένας πραγματικός δεξιοτέχνης στην αφήγηση μας αιχμαλωτίζει, μας τέρπει και μας προκαλεί να αναμετρηθούμε με το όραμα και την καρδιά του – αφήνοντας το κουράγιο μας, την αδυναμία μας, την επιπολαιότητα και την οδυνηρή ανθρωπιά μας εκτεθειμένες στο λαμπρό αστρικό φως, σε έναν παράξενο και συναρπαστικό κόσμο όπου η «ανθρωπιά» περισσεύει.

Βιογραφικά στοιχεία


O ΡΕΫ ΜΠΡΑΝΤΜΠΕΡΥ είναι ένας αφηγητής ασύγκριτος, ένας ποιητής του εφικτού και, αδιαμφισβήτητα, ένας από τους πιο αγαπημένους συγγραφείς στην Αμερική. Η διακεκριμένη λογοτεχνική καριέρα του καλύπτει έξι δεκαετίες και το σώμα του έργου του είναι εκπληκτικό: αλησμόνητα μυθιστορήματα, δοκίμια, θεατρικά έργα, σενάρια για τον κινηματογράφο και την τηλεόραση, καθώς και πάμπολλες συλλογές έξοχων διηγημάτων. Από όλα όμως τα λαμπερά αστέρια στο αχανές σύμπαν του Μπράντμπερυ κανένα δεν απαστράπτει τόσο όσο τούτα τα χρονικά που καταγράφουν πώς η Γη αποικίζει τον τέταρτο κόσμο από τον Ήλιο.
Έχοντας πάνω από τριάντα βιβλία στο ενεργητικό του, ο Ρέυ Μπράντμπερυ ανήκει στους πιο διακεκριμένους λογοτέχνες της εποχής μας. Στα γνωστότερα έργα του συγκαταλέγονται τα Φαρενάιτ 451 (ετοιμάζεται στις Εκδόσεις Άγρα – μτφρ. Βασίλη Δουβίτσα), Τα χρονικά του Άρη, The October Country, The Illustrated Man (Ο εικονογραφημένος άνθρωπος – ετοιμάζεται στις Εκδόσεις Άγρα), Dandelion Wine (Κρασί από πικραλίδα), Something Wicked this Way Comes (Κάτι κολασμένο έρχεται προς τα δω). Έχει γράψει θεατρικά έργα και σενάρια, όπως λόγου χάρη το σενάριο για την κινηματογραφική διασκευή του Μόμπυ Ντικ με σκηνοθέτη τον John Huston. Διασκεύασε εξηνταπέντε ιστορίες του για την τηλεοπτική εκπομπή The Ray Bradbury Theatre και κέρδισε βραβείο Emmy για το σενάριο της τηλεοπτικής ταινίας The Halloween Tree. Το 2000 τιμήθηκε με μετάλλιο από το Εθνικό Ίδρυμα Βιβλίων της Αμερικής για την εξέχουσα συνεισφορά του στην αμερικανική λογοτεχνία. Στα πιο πρόσφατα βιβλία του ανήκουν το μυθιστόρημα From the Dust Returned (οι Los Angeles Times το ανακήρυξαν ένα από τα καλύτερα της χρονιάς), τα διηγήματα Quicker than the Eye (Πέθανε ο σκύλος, κατά τ’ άλλα όλα καλά – μτφρ. Β. Δουβίτσα, Εκδόσεις Άγρα, 2010), τα διηγήματα The Cat’s Pajamas και το Bradbury Speaks, συλλογή δοκιμίων για το παρελθόν, το μέλλον και το ενδιάμεσο διάστημα. Ζει στο Λος Άντζελες.

http://www.agra.gr/

Της ΠΑΡΗΣ ΣΠΙΝΟΥ (spinou@enet.gr)

* Μια βραδιά του 1950 ο Ρέι Μπράντμπερι μαζί με έναν φίλο του βγήκαν για βόλτα μετά το φαγητό, όταν ένα περιπολικό σταμάτησε και ο αστυνομικός τούς ρώτησε τι έκαναν. «Βάζουμε το ένα πόδι μπροστά από το άλλο», απάντησε ενοχλημένος ο συγγραφέας. Ομως ο αστυνομικός συνέχισε την «ανάκριση» ρωτώντας τους γιατί ήταν πεζή, «λες και το να κάνεις μια βραδινή βόλτα σε καθιστούσε ύποπτο διάπραξης εγκλήματος».

Αυτό το περιστατικό όπως το αφηγείται ο ίδιος ο Μπράντμπερι στην εισαγωγή του νέου κόμικ, αποτέλεσε αφορμή για το «Φαρενάιτ 451», το προφητικό και πάντα επίκαιρο μυθιστόρημά του που αναφέρεται σε μια ολοκληρωτική κοινωνία του μέλλοντος, όπου τα βιβλία είναι απαγορευμένα, η λογοκρισία δοξάζεται και ο νους ελέγχεται. Ο τίτλος έχει σχέση με τους βαθμούς καύσης του χαρτιού.

Στο κόμικ του «Φαρενάιτ 451», που έγινε γνωστό και από την ταινία τού Φρανσουά Τριφό, ο Μπράντμπερι επιμελείται τους χαρακτήρες, ενώ ο Χάμιλτον τονίζει το νουάρ, μυστηριώδες, κλειστοφοβικό σκηνικό. Τόσο κοντινό και οικείο: «Οι ταινίες και τα ραδιόφωνα, τα περιοδικά και τα βιβλία ισοπεδώθηκαν, έγιναν ένα είδος ανούσιου χυλού (….) Οι κλασικοί ψαλιδίστηκαν για να χωρέσουν στις δίλεπτες ραδιοφωνικές εκπομπές για το βιβλίο (…) Η πολιτική; Έγινε μια στήλη δυο προτάσεις, περισσότερα σπορ για τους πάντες, ομαδικό πνεύμα, διασκέδαση, και δεν υπάρχει λόγος να σκέφτεσαι, έτσι;» *

Το βιβλίο αλλάζει, ο φετιχισμός παραμένει

Ρίχτηκε στο πέλαγος: Πέμπτη, 29 Δεκεμβρίου 2011, 00:59

Νόμιζα ότι ποτέ δεν θα με απασχολούσε το θέμα του ηλεκτρονικού βιβλίου, γιατί μου είναι κουραστικό -όπως σε όλους φαντάζομαι- να διαβάζω σε οθόνη. Στο σκληρό δίσκο μου υπάρχουν κάμποσα βιβλία σε μορφή pdf, αλλά απλά ξέρω ότι είναι εκεί για να τα συμβουλεύομαι, όταν χρειάζεται, χωρίς όμως να υπάρχει περίπτωση να τα διαβάσω κάποτε. Μέχρι που έμαθα για την τεχνολογία e-ink και κατάλαβα ότι η οθόνη του ηλεκτρονικού αναγνώστη δεν είναι καθόλου σαν την οθόνη του υπολογιστή. Όπως ίσως θα ξέρετε (κι αν δεν ξέρετε αξίζει να μάθετε), σ’ αυτά τα “γκατζετάκια” η οθόνη διαβάζεται μόνο εάν υπάρχει εξωτερική πηγή φωτός. Δεν έχουν, δηλαδή, δική τους ακτινοβολία όπως οι οθόνες των Η/Υ, και μάλιστα τα καλύτερα εξ αυτών διαβάζονται και σε δυνατό ηλιακό φως χωρίς αντανάκλαση, όπως ακριβώς και τα έντυπα βιβλία. Έτυχε πρόσφατα να δανειστώ και να χρησιμοποιήσω το Kindle της Amazon για λίγες βδομάδες και έμεινα πολύ ικανοποιημένος από τη συσκευή. Όταν, μάλιστα, διαπίστωσα ότι υπάρχουν σήμερα τέτοιες συσκευές σε σχετικά καλή τιμή (από 100€), καταρρίφθηκε και η τελευταία επιφύλαξη που είχα για τους ηλεκτρονικούς αναγνώστες.
Παρόλο, όμως, που οι συσκευές αυτές είναι ξεκούραστες, πρακτικές, χωρούν εκατοντάδες τίτλους και πλέον κοστίζουν φθηνά, οι αντιρρήσεις εκ μέρους των βιβλιόφιλων παραμένουν. Και έχουν να κάνουν περισσότερο με θέματα φετίχ. Ας το σκεφτούμε λίγο εμείς οι βιβλιοφάγοι. Όταν αγοράζουμε ένα βιβλίο, απολαμβάνουμε πολύ περισσότερα πράγματα από το περιεχόμενό του: το εξώφυλλό του, τα “παρα-κειμενικά” του στοιχεία και προσπαθούμε να εμπλέξουμε κι άλλες αισθήσεις εκτός από την όραση και την αφή όπως για παράδειγμα την όσφρηση…
Ο ίδιος ο Ρέι Μπράντμπερι, όταν τον ρώτησαν πρόσφατα, ποια είναι η γνώμη του για το ηλεκτρονικό βιβλίο απάντησε: “Συγγνώμη αλλά αυτό δεν είναι βιβλίο. Ένα βιβλίο πρέπει να μυρίζει σαν βιβλίο. Ο υπολογιστής δεν μυρίζει!”. Μέγιστος φετιχιστής του βιβλίου, λοιπόν, ο Ρέι Μπράντμπερι και μας φαίνεται φυσικό για το συγγραφέα του εμβληματικού “Φαρενάιτ 451″, ο οποίος μάλιστα απειλούσε με γροθιές όποιον τολμούσε να το κυκλοφορήσει σε μορφή ηλεκτρονικού βιβλίου. Αλλά είναι έτσι; Κανονικά θα έπρεπε να μας φαίνεται περίεργο να τα λέει αυτά ο Ρέι Μπράντμπερι, ακριβώς επειδή στο “Φαρενάιτ 451” -όπου ως γνωστόν τα βιβλία είναι απαγορευμένα- οι παράνομες ομάδες των αντιστασιακών βιβλιόφιλων βρίσκουν αυτόν τον τρόπο για να διασώσουν τη λογοτεχνία: την αποδεσμεύουν από την υλική της υπόσταση, την απομνημονεύουν! Οι ήρωες του Μπράντμπερι, αρνούνται το βιβλίο (μάλλον το προσπερνούν) για να σώσουν το περιεχόμενό του. Γίνονται οι ίδιοι ζωντανά βιβλία για το χατήρι της λογοτεχνίας.
Τελικά εμείς οι βιβλιόφιλοι τι είναι αυτό που αγαπάμε; Τα βιβλία ή τη λογοτεχνία; Αυτονόητη είναι η επιλογή του δεύτερου σκέλους της διάζευξης. Αγαπάμε τη λογοτεχνία αλλά υπερασπιζόμαστε το βιβλίο γιατί έτσι υπερασπιζόμαστε τη λογοτεχνία. Η λογοτεχνία όμως χρησιμοποίησε το βιβλίο ως όχημα σχετικά πρόσφατα. Επί πολλούς αιώνες ήταν προφορική, διαδίδονταν από γενιά σε γενιά με το στόμα και τη μνήμη. Ο Όμηρος δεν έγραψε τα έπη του -τα συνέθεσε και τα απήγγειλε. Μετά ήρθε η εφεύρεση της γραφής και τα μέσα καταγραφής του κειμένου: πέτρα, πάπυρος, περγαμηνή. Το βιβλίο κάποτε είχε τη μορφή κώδικα, δηλαδή ρολού που το διάβαζες ξετυλίγοντας τη μία άκρη και τυλίγοντας την άλλη. Μετά την επανάσταση της τυπογραφίας, το βιβλίο πήρε τη σημερινή του μορφή και πορεύθηκε μία πορεία αιώνων. Ίσως σήμερα ήρθε η ώρα του αποχωρισμού. Κάποιοι λένε ότι το βιβλίο δεν θα πεθάνει ποτέ. Αυτό που σίγουρα δεν θα πεθάνει ποτέ είναι η λογοτεχνία. Το βιβλίο ίσως να πεθάνει -αν μπορούμε να ονομάσουμε θάνατο την αλλαγή της μορφής του.
Αλλά κι όταν ακόμη το έντυπο βιβλίο δώσει εξ ολοκλήρου τη θέση του στο ηλεκτρονικό, οι αναγνώστες θα παραμείνουν φετιχιστές. Απλά θα είναι ο φετιχισμός που αναπτύσσουμε για τις θαυματουργές εκείνες συσκευές με τις περιττές καμιά φορά ιδιότητες που καταφέρνουν να μας γίνονται απαραίτητες. Όσο χρησιμοποιούσα το Kindle, έπιασα τον εαυτό μου να κάθεται να διαβάσει μόνο και μόνο για να χρησιμοποιήσει το Kindle. Επίσης συχνά έπιανα τον εαυτό μου να διακόπτει την ανάγνωση για να παίξει με τα πλήκτρα του, να ανατρέξει στα περιεχόμενα του κειμένου ή να “ξεφυλλίσει” τα άλλα βιβλία της συσκευής.
Ενώ, λοιπόν, η βιβλιοθήκη μου βαρυγκωμά από το βάρος των συμβατικών βιβλίων συνεχίζω την έρευνα για τον ηλεκτρονικό αναγνώστη που θα “στεγάσει” τα ψηφιακά μου βιβλία. Για την ώρα την προσοχή μου έχει τραβήξει το Kobo Touch, ένας νέος ηλεκτρονικός αναγνώστης με οθόνη αφής σε λογική τιμή. Αλλά η αναζήτηση συνεχίζεται. Το σίγουρο είναι ότι εμείς είχαμε την τύχη να ζήσουμε σε ένα ιστορικό μεταίχμιο. Ίσως τα εγγόνια μας να είναι αναγνώστες αποκλειστικά ηλεκτρονικών βιβλίων και σίγουρα θα απορούν για το φετιχισμό που είχαμε κάποτε για το τυπωμένο χαρτί.

http://www.philology.gr

2 σκέψεις σχετικά με το “Ρέυ Μπράντμπερυ (Bradbury, Ray, 1920-2012) | Ο Μεγάλος Ποιητής της Δυτικής Επιστημονικής Φαντασίας | Αφιέρωμα-πρώτη γνωριμία με το συγγραφέα και το έργο του

Add yours

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Blog στο WordPress.com.

ΠΑΝΩ ↑

Αρέσει σε %d bloggers: