Αποδιοπομπαίος τράγος και κυνήγι μαγισσών. Έναρξη Παρασκευή 4 Δεκέμβρη 2015 | Κινηματογραφικό Αφιέρωμα του Σχεδίου Β 2015 – 2016

scape-goating and witch-hunting

scape-goating and witch-hunting

Κινηματογραφικό Αφιέρωμα του Σχεδίου Β 2015 – 2016 Θέμα : Αποδιοπομπαίος τράγος και κυνήγι μαγισσών. Έναρξη Παρασκευή 4 Δεκέμβρη 2015.

Το πλήρες πρόγραμμα

Σε περιόδους οικονομικής δυσπραγίας και κοινωνικής αστάθειας τα κρισιακά φαινόμενα δεν περιορίζονται μόνο στην υλική σφαίρα. Βαθιές διεργασίες γίνονται στον ψυχικό κόσμο, τις σκέψεις, τις συμπεριφορές των ανθρώπων. Τραύματα, μίση και πάθη παλιών εποχών αφυπνίζονται, η αίσθηση αδυναμίας και ελέγχου των εξελίξεων εξαπλώνεται, η νοηματοδότηση νέων φαινομένων γίνεται αδύνατη, η καταφυγή σε μαγικές ερμηνείες και λύσεις και οι παρανοϊκές διαθέσεις γενικεύονται. Η επιθετικότητα, δίδυμη με τον τρόμο για το μέλλον, που βρίσκει εύφορο έδαφος σε περιόδους σύγχυσης και απόγνωσης, εκφράζεται συχνά είτε με την αναζήτηση εξιλαστήριων αμνών είτε με το κυνήγι μαγισσών, που τις περισσότερες φορές εγκλωβίζουν αθώους στις φλόγες τους. Πίσω από τις μαζικές εκφράσεις του μίσους και της επιβολής της θυσίας βρίσκονται συχνά μεγάλα ή μικρά οικονομικά ή στρατηγικά συμφέροντα που αρπάζουν την ευκαιρία, ενάντια σε κάθε αίσθηση δικαίου, να επιβληθούν μέσα σε αυτή τη θολή ατμόσφαιρα του παραλόγου.

Στην σημερινή Ελλάδα της Μεγάλης Κρίσης καρποφορούν αυτά τα άνθη του κακού, σε πολλαπλές μορφές, σε οικογενειακό, τοπικό ή ευρύτερο επίπεδο. Σε εθνικές διαστάσεις η κύρια εκδήλωση της αναζήτησης του μαύρου πρόβατου και της μάγισσας έχει πάρει κυρίως δύο μορφές: Είτε με την ενοχοποίηση για ένα μεγαλύτερο ακόμα κακό που έρχεται, όσων υποστηρίζουν την έξοδο από την Ευρωζώνη είτε με την τιμωρία των προσφύγων και μεταναστών που δήθεν ευθύνονται για όλα τα δεινά στη χώρα μας. Υποκινητές της πρώτης είναι οι οικονομικοί, πολιτικοί και εκδοτικοί στυλοβάτες του συστήματος, της δεύτερης, με πιο άγρια μάλιστα μορφή, οι ακροδεξιές οργανώσεις και ιδεολογίες.

Αυτό ακριβώς το “scape-goating” και το “witch-hunting”, αποτελεί κεντρικό μοτίβο ή σημαντικό ή παρένθετο θέμα σε αρκετές ταινίες στην ιστορία του παγκόσμιου κινηματογράφου. Συνήθεις ύποπτοι οι επαναστάτες, οι άθεοι, οι αιρετικοί, οι γυναίκες με ελεύθερα ήθη, οι ηλικιωμένοι, τα ανίσχυρα παιδιά, τα άτομα με αναπηρίες, οι πρώην κατάδικοι, τα ανήσυχα πνεύματα, οι αντικομφορμιστές, οι Ινδιάνοι, οι ομοφυλόφιλοι, οι έγχρωμοι, οι ξένοι, οι κομμουνιστές στις καπιταλιστικές χώρες, οι διαφωνούντες στους κομμουνιστικούς χώρους επιρροής.

Ταινίες που τροφοδοτούν το μίσος. Ταινίες που το αποκαλύπτουν και το καταγγέλουν. Ταινίες που το αναπαριστούν. Ταινίες που δείχνουν το θύμα να γίνεται θύτης και αντιστρόφως. Ταινίες που θέτουν ερωτήματα, άλλες τα απαντούν, άλλες όχι. Ταινίες με σαφήνεια, άλλες με υπαινιγμούς. Μια απέραντη ποικιλία προσεγγίσεων ανάλογα με τον σκηνοθέτη, τον παραγωγό, το κοινό, την εποχή.

Με αυτές τις σκέψεις η Πολιτιστική Επιτροπή του Σχεδίου Β αποφασίσαμε να οργανώσουμε αυτό το κινηματογραφικό αφιέρωμα στο «εξιλαστήριο θύμα» και στο «κυνήγι μαγισσών». Είναι ευκαιρία να προβληματισθούμε, να γνωρίσουμε εμπειρίες άλλων εποχών και άλλων τόπων, να δούμε τις ιδιαίτερες ματιές διαφόρων σκηνοθετών, να γνωρίσουμε σημαντικές κινηματογραφικές αναζητήσεις. Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται είκοσι ταινίες. Ημέρα προβολής πάντα Παρασκευή, 8.00 μμ. Θα υπάρχει σύντομη εισαγωγή από γνώστη του κινηματογράφου, κοινωνιολόγο ή ψυχολόγο και συζήτηση μετά το τέλος του έργου. Θα υπάρχει πάντα δυνατότητα για ποτό ή κρασί ή κρύο πιάτο για όσους το επιθυμούν. Οι προβολές θα γίνονται στη Σολωμού 13, β’ όροφος, Εξάρχεια.

Στο πρόγραμμα που ακολουθεί, οριζονται οι ακριβείς ημερομηνίες για τις πρώτες προβολές που θα γίνουν μέσα στο 2015. Οι ημερομηνίες για τις υπόλοιπες, του Χειμώνα και της Άνοιξης του 2016, είναι ενδεικτικές και θα οριστικοποιηθούν σε συνεννόηση με το κοινό που θα εχει διαμορφωθεί μέχρι τότε και θα κοινοποιηθούν μέσα Δεκέμβρη.

Το πρόγραμμα:

4 Δεκεμβρίου 2015

Der Letzte Mann, 1925 (Ο Τελευταίος Άνθρωπος) του γερμανού Franz Murnau. Βωβή ταινία με ήρωα τον πορτιέρη ενός ξενοδοχείου, ο οποίος με την λαμπερή στολή του παριστάνει στη γειτονιά του τον στρατηγό. Με το νέο διευθυντή, όμως, και το πέρασμα της ηλικίας, καταλήγει ένας γέρος που φυλάει την τουαλέτα του ξενοδοχείου κατά την ώρα της λειτουργίας του και κατακρημνίζεται η εικόνα που μέχρι τώρα έδινε σε όλους.

11 Δεκεμβρίου 2015

La Passion de Jeanne d’ Arc, 1928 (Τα Παθη της Ζανντ’ Αρκ) του δανού σκηνοθέτη Carl Theodor Dreyer. Βωβή ταινία, γυρισμένη στο Παρίσι, θεωρείται από πολλούς κριτικούς η καλύτερη ταινία όλων των εποχών. Έχει γυρισθεί ως ντοκιμαντέρ και στηρίζεται στα πρακτικά της δίκης της εικοσάχρονης Ιωάννας της Λορένης στη Ρουέν. Πίσω από τις κατηγορίες για αίρεση και ανδρική ενδυμασία αναδείχνονται τα συμφέροντα της Αγγλίας ,δύναμης κατοχής γαλλικών εδαφών, να εξοντώσει φυσικά και ηθικά την ψυχή της γαλλικής αντίστασης.

18 Δεκεμβρίου 2015

La Chienne, 1931 (H Σκύλα), ψυχολογικό δράμα, η πρώτη ομιλούμενη ταινία του γάλλου JeanRenoir. Κεντρικό πρόσωπο ένας έγγαμος τραπεζοϋπάλληλος και πολύ καλός ερασιτέχνης ζωγράφος που ερωτεύεται μια πουτάνα η οποία όμως αγαπάει τον νταβατζή της σε μια υπόθεση που καταλήγει στο ξέσπασμα της βίας.

8 Ιανουαρίου 2015

Intruderin the Dust, 1949 (Eισβολέας μέσα στη Σκόνη) του αμερικανού Clarence Brownμε σενάριο του William Faulkner. Ένας αφροαμερικανός μικροϊδιοκτήτης στο Μισισιπί, που εστιάζει πάνω του το μίσος των λευκών καλλιεργητών λόγω της εργατικότητάς του, κατηγορείται για το φόνο ενός λευκού, αρνείται να υποδείξει τον κατ’ αυτόν ύποπτο της εγκληματικής πράξης και δικάζεται μέσα σε μια ατμόσφαιρα αχαλίνωτου ρατσισμού.

15 Ιανουαρίου 2015

Τhe Life of Oharu, 1952 (HZωή της Oharu), μαυρόασπρη ταινία του πολυβραβευμένου γιαπωνέζου σκηνοθέτη, ιδιαίτερα ευαίσθητου στα θέματα της γυναίκας, Kienji Mizoguchi, με θέμα την ταραγμένη ζωή μιας νεαρής γιαπωνέζας τον 17ο αιώνα, που μετά από μια ερωτική περiπέτεια με ένα σαμουράι ο πατέρας της την πουλάει ως πόρνη.

22 Ιανουαρίου 2016

ChildrensHour, 1961,(Υποψίες) μαυρόασπρη χολιγουντιανή ταινία του αυστριακού   William Wyler. Σε ένα καλό ιδιωτικό σχολείο θηλέων μια μαθήτρια που τιμωρείται για μια παράβαση εκδικείται τις δύο υπεύθυνες καθηγήτριες του σχολείου κατηγορώντας τες για λεσβιακή σχέση με αποτέλεσμα να εκδηλωθεί η οργή των γονέων εναντίον τους.

29 Ιανουαρίου 2016

Riten, 1969 (H Τελετουργία) του σουηδού Ingmar Bergman. Ένας δικαστής εξετάζει τρεις υπόπτους για το αδίκημα της πορνογραφίας ηθοποιούς. Ποιος είναι υπαίτιος για το αδίκημα, ποιος αισθάνεται ένοχος και ποιος τελικά τιμωρείται;

5 Φεβρουαρίου 2016

Even Dwarfs startedSmall, 1970 (Aκόμα κι οι Νάνοι ξεκινάν Κοντοί), μαυρόασπρη ταινία του γερμανού Werner Herzog. Σε ένα ψυχιατρικό άσυλο για άτομα με διάφορες καθυστερήσεις, οι νάνοι που υφίστανται ταπεινώσεις, παίρνουν την εξουσία.

12 Φεβρουαρίου 2016

TheLastPictureShow, 1971 (Η Τελευταία Παράσταση), μαυρόασπρο έργο του αμερικανού Peter Bogdanovich. Ανάμεσα σε μια παρέα ζωηρών τελειοφοίτων του Λυκείου οι πικρές εμπειρίες ενός συμμαθητή με διανοητική υστέρηση.

19 Φεβρουαρίου 2016

The Ulzana’s Raid, 1972 (Η επιδρομή του Ουλζάνα) Robert Aldrich. O πόλεμος στον Βιετνάμ κάνει τους αμερικανούς να αναστοχασθούν τις στρατηγικές τους φιλοδοξίες, τον υπερπατριωτισμό και τον ρατσισμό, μέσα από αυτή την εμπλοκή με τους Ινδιάνους Απάτσι.

26 Φεβρουαρίου 2016

ΤheFront, 1976( Βιτρίνα)τουMartinRittμε πρωταγωνιστές τον Ζero Mostelκαι τον Woody Allen. Oι απαγορευμένοι από την Επιτροπή Μακάρθι σεναριογράφοι βρίσκουν διέξοδο μέσω ενός ταμία σε μικρό μπαρ, που παρουσιάζεται στις μεγάλες χολιγουντιανές εταιρίες ως ο συγγραφέας.

4 Μαρτίου 2016

MyBeautifulLaundrette, 1985 (Ωραίο μου Πλυντήριο), του βρετανού Steven Frears, με τον κόσμο των πακιστανών μεταναστών, των ρατσιστών πανκ, του εμπορίου ναρκωτικών και των ομοφυλοφιλικών σχέσεων στο Λονδίνο της εποχής της Θάτσερ.

.

11Μαρτίου2016

TheElephantMan, 1980 (O Άνθρωπος Ελέφαντας) του αμερικανού David Lynch. Ο παραμορφωμένος άνθρωπος, οι δυσκολίες, η καλοσύνη και τελικά η τιμωρία για την ασκήμια.

18 Μαρτίου 2016

Mississipi Burning, 1988 (Ο Μισισιπίς καίγεται), του αμερικανού προοδευτικού σκηνοθέτη Alan Parker, βασισμένο σε πραγματικά γεγονότα του 1964 με τη δολοφονία τριών ακτιβιστών για τα πολιτικά δικαιώματα από την KuKluxKlan και την έρευνα που ακολούθησε για την εξεύρεση των ενόχων

1 Απριλίου 2016

Au Revoir les Enfants, 1986 τουγάλλου Louis Malle. Στηριγμένη σε αυτοβιογραφικά στοιχεία την εποχή του Β Παγκοσμίου Πολέμου, η ταινία αναφέρεται σε ένα καθολικό σχολείο, όπου γίνονται δεκτά εβραιόπουλα με αλλαγμένο όνομα.

8 Απριλίου 2016

Land and Freedom, 1996 (Γη και Ελευθερία) του Ken Loachβασισμένο στο έργο “HomagetoCatalonia” του George Orwell, εμπειρίες του στον Ισπανικό Εμφύλιο Πόλεμο. Οι διώξεις των αναρχικών από τους σταλινικούς, ο άλλος εμφύλιος, μέσα στο δημοκρατικό στρατόπεδο.

15 Απριλίου 2016

The Crucible, 1996 (Οι μάγισσες του Σάλεμ) του αμερικανού Nicholas Hytner, με σενάριο του Arthur Miller, βασισμένο στο ομώνυμο θεατρικό του έργο του 1953 Μια αλληγορική ηχηρή απάντηση στην αντικομμουνιστική Επιτροπή Αμερικανικών Ενεργειών, στην οποία ο συγγραφέας, σε αντίθεση με τον στενό του φίλο και συνεργάτη EliaKazan, αρνήθηκε να καταδώσει οιονδήποτε. Το θέμα βασίζεται στα πρακτικά από τις δίκες μαγισσών στο Σάλεμ της Μασαχουσέτης το 1692.

22 Απριλίου 2016

La Leggenda de Santo Bevitore, 1988 (Ο Θρύλος του Αγίου Πότη), του ιταλού δημιουργού   Ermanno Olmi, που περιγράφει μέρες από τον βίο, την πολιτεία και το θάνατο ενός περιθωριακού, άστεγου, πρώην ανθρακωρύχου Πολωνού, που ζει κάτω από τις γέφυρες του Σηκουάνα, βασισμένο σε διήγημα του αυστριακού μεσοπολεμικού συγγραφέα JosephRoth.

6 Mαΐου 2016

Werckmeister Harmoniak, 2001 (Oι Αρμονίες του Βερκμάιστερ) του ούγγρου     Bela TarrΜια αισθητική πραγματεία για τους κύκλους βίας στην Ανατολική Ευρώπη με αποκορύφωμα την βίαιη επίθεση του πλήθους σε ένα νοσοκομείο ενάντια στους ηλικιωμένους.

13 Μαΐου 2016

­Das Weisse Band, 2009, (Η Λευκή Κορδέλα),μαυρόασπρο έργο του γερμανοαυστριακού σκηνοθέτη Michael Hanneke. Η υπόθεση εκτυλίσσεται σε ένα βορειογερμανικό χωριό την εποχή της παρακμής της Αυστροουγγαρίας πριν τον Α Παγκόσμιο Πόλεμο. Κεντρικό θέμα η υποκρισία, η καλλιέργεια ενοχής στα παιδιά, η επιθετικότητα – όλα αυτά σπέρματα του εθνικοσοσιαλισμού.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.