ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΠΟΥ ΕΦΥΓΑΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΜΟΥ (2006) του Κάο Χάμπουργκερ (O AN OEM QUE MEUS PAIS SAIRAM DE FERIAS)

o-ano-em-que-meus-pais-sairam-de-ferias

THE YEAR MY PARENTS WENT ON VACATION
του Κάο Χάμπουργκερ

Υπόθεση: Το 1970, κι ενώ το στρατιωτικό καθεστώς ελέγχει τα πάντα στη Βραζιλία, ο 12χρονος Μάουρο έχει ένα και μοναδικό όνειρο: να κατακτήσει η Εθνική Βραζιλίας το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου για τρίτη φορά. Όταν ξαφνικά οι γονείς του, λόγω των αριστερών πεποιθήσεων τους, αναγκάζονται να «φύγουν διακοπές» και τον αφήνουν με τον παππού του σε μια γειτονιά του Σάο Πάολο, ο κόσμος του Μάουρο ανατρέπεται. Πόσο μάλλον που τελικά πρέπει να μείνει με το γείτονα του παππού του, τον Σλόμο, έναν μοναχικό Εβραίο ο οποίος είναι υπεύθυνος για τη συνοικιακή συναγωγή. Καθώς περιμένει τηλέφωνο από τους γονείς του, ο Μάουρο αντιμετωπίζει μια σκληρή, συχνά οδυνηρή πραγματικότητα, που όμως έχει και χαρούμενες στιγμές. Θα κάνει αρκετούς νέους φίλους, όπως η Ιρένε, η Χάνα, ο Ράμπι, ο Ίταλο και ο Έντγκαρ, και μαζί τους θα μοιραστεί όχι μόνο την αγάπη του για το ποδόσφαιρο και τα πρώτα του ερωτικά σκιρτήματα, αλλά και το πάθος να ξαναβρεί την ευτυχία που του στέρησε η δικτατορία.

Δωρεάν δίωρο σεμινάριο Ιστορίας και Δημιουργίας Ντοκιμαντέρ την Πέμπτη 16 Φεβρουαρίου 2017 | Παρουσίαση Νέου Κύκλου Μαθημάτων

Ladybird, Ladybird 1994 του Κεν Λόουτς την Κυριακή 19.2.2017 με ελεύθερη είσοδο, ανάλυση και συζήτηση στο Σχολείο του Σινεμά

ENA ΣΥΓΚΙΝΗΤΙΚΟ ΦΙΛΜ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΟ ΧΑΜΠΟΥΡΓΚΕΡ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΑΣ ‘Η ΠΟΛΗ ΤΟΥ ΘΕΟΥ’

o-ano-em-que-meus-pais-sairam-de-ferias-000

«Η ταινία περιγράφει την εποχή που ήμασταν παιδιά, τόσο εγώ όσο και οι περισσότεροι συνεργάτες μου» εξηγεί ο σκηνοθέτης Κάο Χάμπουργκερ. «Το σενάριο δεν είναι αυτοβιογραφικό, περιέχει όμως κομμάτια από τις μνήμες όλων μας: των σεναριογράφων Κλάουντιο Γκαλπερίν, Μπράουλιο Μαντοβάνι και Άννα Μουίλαερτ, του art director Κάσιο Αμαράντε, του διευθυντή φωτογραφίας Αντριάνο Γκόλντμαν… Κατά κάποιο τρόπο διηγείται την προσωπική μας ιστορία» λέει ο σκηνοθέτης, που όπως ο μικρός Μάουρο, προέρχεται από καθολική μητέρα και εβραίο πατέρα, ήταν τερματοφύλακας για πολλά χρόνια και είδε τους γονείς του να συλλαμβάνονται από το δικτατορικό καθεστώς. Ο Κάο Χάμπουργκερ αναγνωρίζει με κάθε ευκαιρία τη συμβολή όλων των συντελεστών στο άρτιο αισθητικά και τεχνικά αποτέλεσμα της ταινίας. Ανάμεσα σε αυτούς συναντάμε και τρεις διεθνώς αναγνωρισμένους επαγγελματίες, που πρόσφατα ήταν υποψήφιοι για Όσκαρ – ο καθένας στο δικό του πεδίο: τον σκηνοθέτη Φερνάντο Μεϊρέγες (‘Η Πόλη του Θεού’) που εν προκειμένω εκτελεί χρέη συμπαραγωγού, το σεναριογράφο Μπράουλιο Μαντοβάνι (‘Η Πόλη του Θεού’, ‘Ο Επίμονος Κηπουρός’) και τον Ντανιέλ Ρεζέντε στο μοντάζ (‘Η Πόλη του Θεού’, ‘Ημερολόγια Μοτοσυκλέτας’).

Ο Χάμπουργκερ χρησιμοποιεί ως αφετηρία το θρυλικό Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου του 1970 για να διηγηθεί την ιστορία ενός μικρού αγοριού. Ενός αγοριού που στην αρχή της εφηβείας του έρχεται αντιμέτωπο με μια νέα πραγματικότητα, καλείται να ξεπεράσει αλλεπάλληλα εμπόδια και να συνηθίσει τη ζωή σε μια Εβραϊκή κοινότητα. «Το έργο αναφέρεται στην εξορία» εξηγεί ο σκηνοθέτης. «Στο διάφορα είδη εξορίας, στο πώς ένα 12χρονο αγόρι συνειδητοποιεί ότι η ζωή είναι εφήμερη, στο πώς καταφέρνει να συνυπάρξει με τους άλλους και να επιβιώσει στον κόσμο μας» λέει ο Χάμπουργκερ, που είχε την ιδέα για τη συγκεκριμένη ταινία πριν από πολλά χρόνια, όταν δούλευε στο Λονδίνο σε μια εταιρεία παραγωγής γνωστών παιδικών εκπομπών. «Επίσης ήθελα να περιγράψω το μύθο που δημιούργησε η Εθνική Βραζιλίας στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου το 1970, αλλά και να καταρρίψω ορισμένες προκαταλήψεις ή στερεότυπα που έχουν οι ξένοι για τη Βραζιλία» συμπληρώνει ο σκηνοθέτης.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

Το 1970 η Βραζιλία στέφεται για τρίτη φορά Παγκόσμια Πρωταθλήτρια, με την ομάδα των θαυμάτων, τη μαγική ομάδα των Πελέ – Κάρλος Αλμπέρτο – Τοστάο – Γκέρσον – Ριβελίνο, να κερδίζει 6 στους 6 αγώνες. Κι ενώ όλοι οι Βραζιλιάνοι παρακολουθούν ενωμένοι την εθνική τους ομάδα να σηκώνει το Κύπελλο Ζιλ Ριμέ, η δικτατορία ελέγχει απόλυτα και την παραμικρή κίνηση μέσα στη χώρα. Ήταν τα χειρότερα χρόνια της Βραζιλίας όσον αφορά στην ελευθερία έκφρασης και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η δικτατορία, που ξεκίνησε με ένα πραξικόπημα το Μάρτιο του 1964, σημάδεψε τις ζωές των Βραζιλιάνων για περισσότερο από μια εικοσαετία, μέχρι το 1985. Πολλοί φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν, εκτελέστηκαν και εξορίστηκαν στα πλαίσια των κατασταλτικών τακτικών του καθεστώτος ενάντια σε όσους φαίνονταν να αντιστέκονται ή να διαφωνούν. Μέσα από στρατηγικές πολιτικής προπαγάνδας για τη χειραγώγηση της κοινής γνώμης και με έκτακτα διατάγματα που νομιμοποιούσαν την αντιδημοκρατική πολιτική δράση, το στρατιωτικό καθεστώς ουσιαστικά ακύρωσε το σύνταγμα της χώρας.

Η ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΟΥ ΜΠΟΜ ΡΕΤΙΡΟ

Τη δεκαετία του ’70 το Μπομ Ρετίρο συγκέντρωνε πολλές εθνικές μειονότητες και κουλτούρες, ένα τυπικό παράδειγμα γειτονιάς του Σάο Πάολο. Εκτός από την πολυπληθή κοινότητα των Εβραίων, υπήρχαν ακόμα Ιταλοί, Έλληνες και Άραβες μετανάστες αλλά ακόμα και Βραζιλιάνοι, που όλοι μαζί συμβίωναν ειρηνικά. Σήμερα στην περιοχή βρίσκονται κυρίως Κορεάτες επιχειρηματίες και μετανάστες από τη Βολιβία, αλλά τα κυρίαρχα χαρακτηριστικά του Μπομ Ρετίρο διατηρούνται ακόμα, αφού συνεχίζει να αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα εμπορικά κέντρα της Βραζιλίας.

Ο ΤΕΛΙΚΟΣ ΤΟΥ ΜΟΥΝΤΙΑΛ 1970

Στον τελικό του Παγκόσμιου Πρωταθλήματος Ποδοσφαίρου το 1970, όταν η Βραζιλία νίκησε την Ιταλία με 4-1, το στάδιο Αζτέκα του Μεξικού κατακλύστηκε από φιλάθλους. Σε μια πανηγυρική τελετή, οι διοργανωτές ανακήρυξαν τον Πελέ «παράδειγμα προς μίμηση για τους νέους όλου του κόσμου». Η Εθνική Βραζιλίας καθιερώθηκε ως η καλύτερη ομάδα ποδοσφαίρου όλων των εποχών. Ο προπονητής της ομάδας, Μάριο Ζαγκάλο έγινε ο πρώτος ποδοσφαιριστής στα χρονικά που κατέκτησε το Παγκόσμιο Κύπελλο τόσο ως αθλητής (1958, 1962) όσο και ως προπονητής. Ο Πελέ έγινε επίσης ο πρώτος παίκτης στην ιστορία που συμμετείχε σε τρεις νίκες του Μουντιάλ.

ΣΥΝΤΟΜΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΟ ΣΚΗΝΟΘΕΤΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΑΣ

Συμφωνείτε ότι η ταινία σας δεν συντάσσεται με ένα συγκεκριμένο κινηματογραφικό είδος?
Πράγματι, δεν μπορείς να την κατηγοριοποιήσεις κάπως. Αλλά δεν θεωρώ ότι πρόκειται για μια δύσκολη ταινία, εμπλέκει τον θεατή και κατά κάποιο τρόπο θα την έλεγες αιθέρια. Αυτό είναι ένα από τα ενδιαφέροντα στοιχεία της. Αν έπρεπε να την χαρακτηρίσω, θα έλεγα ότι είναι μια ταινία για την απουσία, τη μοναξιά και το πώς μπορείς να βγεις κερδισμένος μέσα από αυτές. Είναι ένα φιλμ για τα εμπόδια που τελικά ξεπερνιούνται.

Από μια άλλη άποψη, ασχολείται και με το θέμα της εξορίας, με το πώς είναι να αισθάνεται κανείς ευάλωτος…
Η ιστορία περιγράφει ένα αγόρι εξόριστο μέσα στην ίδια του την πατρίδα. Ένα αγόρι που μόλις εξοικειώνεται με το νέο του περιβάλλον, αναγκάζεται να φύγει και πάλι. Τελικά αυτό που μαθαίνει ο Μάουρο είναι ότι στη ζωή δεν μπορείς να ελέγξεις τίποτα, υπάρχουν απλά κύκλοι που κλείνουν και τίποτα δεν είναι παντοτινό.

Γιατί επιλέξατε μια Εβραϊκή κοινότητα για να περιβάλλετε την ιστορία του Μάουρο?
Ένα από τα στοιχεία που θίγει η ταινία είναι η πιθανότητα συνύπαρξης διαφορετικών εθνικών μειονοτήτων, όπως φαίνεται στη σκηνή του ποδοσφαιρικού αγώνα ανάμεσα σε Ιταλούς, Εβραίους και μαύρους. Δεν αποτελεί το κεντρικό αντικείμενο του έργου, αλλά είναι ένα από τα σημαντικά θέματα που αγγίζει. Επίσης η σχέση του Μάουρο με το σπίτι του Εβραίου παππού του είναι ένα άλλο ενδιαφέρον στοιχείο: όπως οι ιστορίες των προγόνων μας γίνονται κομμάτι της ύπαρξής μας, έτσι και το σπίτι του παππού του Μάουρο, η νέα αυτή κουλτούρα μέσα στην οποία καλείται να ζήσει, γίνεται κομμάτι της δικής του ζωής.

Γιατί διαλέξατε τον χαρακτήρα του τερματοφύλακα?
Η ταινία δεν αναφέρεται στο ποδόσφαιρο, αλλά η αναλογία του μοναχικού τερματοφύλακα είναι εύστοχη. Κάποτε έπαιζα κι εγώ σε αυτή τη θέση και το είχα αισθανθεί προσωπικά: ο τερματοφύλακας είναι ο παράξενος τύπος μέσα σε μια ομάδα γιατί είναι ο μόνος που πιάνει τη μπάλα με τα χέρια, δεν κάνει επιθέσεις ούτε πετυχαίνει γκολ, που μπορεί να γίνει ήρωας αλλά και αποδιοπομπαίος τράγος. Υπάρχει ένα ρητό στη Βραζιλία που λέει ότι η ζωή ενός τερματοφύλακα είναι τόσο δύσκολη, ώστε ακόμα και το γκαζόν δεν φυτρώνει εκεί που στέκεται.

Πώς επιλέξατε τους συνεργάτες σας για την ταινία?
Λένε ότι το 90% της δουλειάς του σκηνοθέτη είναι να διαλέγει την ομάδα και τους ηθοποιούς του. Προσωπικά συμφωνώ απόλυτα. Τους διάλεξα έναν προς έναν, ενώ με αρκετούς από αυτούς είχαμε συνεργαστεί στο παρελθόν. Όπως το ποδόσφαιρο, έτσι κι ο κινηματογράφος είναι μια ομαδική δουλειά και η ίδια η ομάδα καθορίζει τελικά το χαρακτήρα του κάθε έργου.

Ο ΣΚΗΝΟΘΕΤΗΣ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΑΣ ΚΑΟ ΧΑΜΠΟΥΡΓΚΕΡ

Το φιλμ ‘Το Καλοκαίρι που Έφυγαν οι Γονείς μου’ αποτελεί τη δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία του σκηνοθέτη και την πρώτη μεγάλου μήκους που απευθύνεται σε ενήλικες.
Διακρίσεις:
“Filhos do Carnaval” (τηλεοπτική σειρά):
Υποψηφιότητα στα International Emmy Awards (2006)
Η σειρά χαρακτηρίστηκε από τους κριτικούς ως το καλύτερο πρόγραμμα της χρονιάς στη Βραζιλιάνικη τηλεόραση.
Σκηνοθετικό ντεμπούτο: ‘Castelo Rá-Tim-Bum’
Σημαντικότερες τηλεοπτικές σειρές: “Castelo Rá-Tim-Bum”, “Danger, Danger, Danger!”

ΜΙΣΕΛ ΧΟΕΛΣΑΣ (Μάουρο)
Ο 12χρονος Μισέλ Χοέλσας δεν είχε ποτέ πριν επαφή με την τηλεόραση ή τον κινηματογράφο. Μετά από τη συμμετοχή του στην ταινία, προς έκπληξη όλων, αποφάσισε ότι μεγαλώνοντας θα ήθελε να γίνει διευθυντής φωτογραφίας.

ΧΕΡΜΑΝΟ ΧΑΪΟΥΤ (Σλόμο)
Ο Χερμάνο Χάιουτ δεν είναι επαγγελματίας ηθοποιός. Είχε πάντα μια ερασιτεχνική σχέση με την υποκριτική και το θέατρο, κυρίως μέσω Εβραϊκών θιάσων.

ΠΑΟΥΛΟ ΑΟΥΤΡΑΝ (Μότελ) – Ειδική Συμμετοχή
Πρόκειται για έναν από τους μεγαλύτερους σύγχρονους Βραζιλιάνους ηθοποιούς. Έκανε το ντεμπούτο του το 1949, στα μέσα της δεκαετίας του ’50 ίδρυσε τη δική του θεατρική ομάδα, έχει συνεργαστεί με τα σημαντικότερα ονόματα της Βραζιλίας και παραμένει ενεργός ακόμη και σήμερα.
Διακρίσεις:
‘O País dos Tenentes’: Βραβείο Καλύτερου Ηθοποιού – Φεστιβάλ Κινηματογράφου Μπραζίλια
Σημαντικότερες ταινίες: ‘Terra em Transe’, ‘O Enfermeiro’, ‘Oriundi’ με τον Άντονι Κουίν, ‘Memórias Póstumas de Brás Cubas’, ‘A Máquina’, ‘O Poeta de Sete Faces’.

ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΑΝΤΩΝΑΚΟΥ

Οι νεαροί κομμουνιστές γονείς αναγκάστηκαν να φύγουν… βιαστικά (πέρασαν στην παρανομία). Άφησαν το 12χρονο γιό τους έξω από την πόρτα του παππού, σε ένα προάστιο του Σάο Πάολο, και εξαφανίστηκαν. Για κακή τύχη του μικρού ο παππούς, κάποιες στιγμές πριν την άφιξη του, προδόθηκε από την καρδιά του. Τον μικρό περιμάζεψε ένας ηλικιωμένος γείτονας.
Η ταινία παρακολουθεί το βίαιο και απότομα μεγάλωμα του νεαρού Μάουρο (είναι… περίπου ο σκηνοθέτης της ταινίας)! Η γειτονιά, και αυτός που τον περιμάζεψε, είναι Εβραίοι (το ίδιο και ο μικρός). Σε πρώτο πλάνο στη γειτονιά, αλλά και στη χώρα ολόκληρη, βρίσκεται το παγκόσμιο κύπελλο ποδοσφαίρου (1970), χρονιά που η Βραζιλία κέρδισε, για τρίτη συνεχόμενη φορά, το έπαθλο. Σε δεύτερο πλάνο, πιο έντονα βέβαια, η χώρα στενάζει κάτω από τη Χούντα που ανέβηκε πραξικοπηματικά στην εξουσία το 1964.
Ο Κάο Χαμπούργκερ με αργές, λεπτές και καλής αισθητικής γραμμές, με σημασία στη λεπτομέρεια, χαράζει πάνω στην οθόνη στιγμές υψηλής ανθρωπιάς. Χωρίς περιττούς μελοδραματισμούς, με χιούμορ και ευαισθησία ακολουθεί τον μικρό Μάουρο στην ενηλικίωση και στη γνωριμία του με το περιβάλλον. Η αρχή της ταινίας βρίσκει το παιδί, όπως όλα τα παιδιά της Βραζιλίας, όπως όλη τη Βραζιλία σωστότερα, να ξυπνάει και να κοιμάται με τη μπάλα -και το παγκόσμιο κύπελλο- στο μυαλό. Η πολιτική πραγματικότητα, όμως, πολύ πιο έντονη και πολύ πιο αποφασιστική είναι αυτή, τελικά, που θα διαμορφώσει το χαρακτήρα του, θα τον ωριμάσει (πρόωρα είναι αλήθεια).
Σημείωση: περισσότερη… κριτική στο φύλλο της Κυριακής στη στήλη του ένθετου «Από τις Ταινίες της Εβδομάδας).
Παίζουν: Μισέλ Χοέλσας, Ντανιέλα Πιέπσικ, Χαρμάνο Χάϊουτ, Σιμόνε Σπολαδόρε, Πάολο Αουτράν.

Κριτική Ταινιών 6-11-08
Για την εφημερίδα ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s