Το κρύο της Τραπεζούντας (2015), του Μουστάφα Καρά | αναλυτική παρουσίαση, trailer, που παίζεται, η γνώμη των κριτικών

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS Poster 02

Το κρύο της Τραπεζούντας (2015), του Μουστάφα Καρά

Η ζωή του Μεχμέτ ξύνει τον πάτο της κοινωνικής πυραμίδας. Ζει σε ένα εξαθλιωμένο ορεινό χαμόσπιτο στην Τραπεζούντα, συντροφιά με την γριά μάνα του, την εξουθενωμένη και απελπισμένη σύζυγό του και τα δυο παιδιά του. Τα λιγοστά ζωντανά που εκτρέφουν για αναπαραγωγή, δεν τους παρέχουν παρά ελάχιστα. Το λογικό θα ήταν να έβρισκε κάποια δουλειά στο κοντινό ορυχείο όπως τον πιέζει η οικογένεια του για να πληρώσουν τα αμέτρητα χρέη τους, αλλά ο Μεχμέτ γυρνάει τα βουνά μόνος του αναζητώντας με μανία, εκείνη την χρυσοφόρο φλέβα που θα τους λύσει τα προβλήματα μια για πάντα.

Γυρισμένο σε τέσσερις εποχές, Το Κρύο της Τραπεζούντας απεικονίζει μια ιστορία ενός απλού ανθρώπου που βρίσκεται αντιμέτωπος με μια ζωή επιβίωσης, γεμάτη δυσκολίες, αλλά αλληλένδετά συνδεδεμένη με την απρόσμενη φύση.

Μια στοχαστική ταινία, υπέροχα κινηματογραφημένη, με εξαιρετικές βραβευμένες ερμηνείες του ζευγαριού των πρωταγωνιστών. Η φετινή πρόταση της Τουρκίας στα ΟΣΚΑΡ για την κατηγορία Ξενόγλωσσης Ταινίας.

Σκηνοθεσία: Μουστάφα Καρά

Με τους: Χεϊντάρ Σισμάν, Νουραϊ Γιεσιλαράζ, Χανίφε Καρά

Διάρκεια: 130’  

Συνοπτική κριτική (Αθηνόραμα, Χρήστος Μήτσης, 3,5/5)

Σπάνιας εικαστικής ομορφιάς ανθρωπολογική μελέτη, η οποία μέσα από αργούς, υπνωτιστικούς ρυθμούς εξελίσσεται σε ένα συμβολικό υπαρξιακό δράμα που ανταμείβει τον υπομονετικό θεατή. Βραβευμένη σε πολλά διεθνή φεστιβάλ (Τόκιο, Κωνσταντινούπολη, Χάιφα, Αττάλεια) κι επίσημη υποβολή της Τουρκίας στα ξενόγλωσσα Όσκαρ.  

[Συνεχίζονται τα ανεκτίμητα κινηματογραφικά δώρα από την γείτονα χώρα που δημιουργεί έναν κινηματογράφο επικό σε μια εποχή που η ψυχή, η καρδιά και το πνεύμα του ανθρώπου χρειάζονται τόνωση. Περιεχόμενο και φόρμα απογειωτικά παρόλο που η ταινία περιγράφει ανθρώπους σε απόγνωση. Η Φωτογραφία των τοπίων εξωτερικών και εσωτερικών μοιάζει σχεδόν απίστευτη. Από τις σημαντικότερες τούρκικες ταινίες αλλά και από τις καλύτερες της δεκαετίας Γ.Κ. 4/5]

«Νταρντέν εναντίον Λόουτς» | Δωρεάν Σεμινάριο Σκηνοθεσίας Κινηματογράφου,
Κινηματογραφικής Υποκριτικής και Διεύθυνσης Φωτογραφίας
«Δημιουργίας Ταινίας Μικρού Μήκους» την Κυριακή 26 Μαρτίου 2017

 

Το Παιδί (2005) των Ζαν-Πιέρ και Λικ Νταρντέν
με ελεύθερη είσοδο, ανάλυση και συζήτηση την Κυριακή 26 Μαρτίου 2017

 

Αdobe Premiere – Σεμινάριο Μοντάζ:
Επεξεργασία Κινούμενης Εικόνας σε νέα τιμή έκπληξη

 

Σεμινάριο Ιστορίας και Κριτικής Κινηματογράφου 2017
με καινοτομίες σε μορφή και περιεχόμενο

Έναρξη 1 Απριλίου 2017

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS i gnomi ton kritikon

Πού παίζεται

ΚΕΝΤΡΟΚΟΛΩΝΑΚΙ

Ααβόρα Art Cinema

Ιπποκράτους 180 (ΜΕΤΡΟ Αμπελόκηποι), Νεάπολη

2106423271

DOLBY SR

7,00. Φοιτ., άνεργοι & άνω των 65, ΑΜΕΑ € 6,00. Δευτ. γεν. είσ. € 5,00. Πέμ. τα δύο άτομα € 8,00. Παιδ. ταινίες € 5,00

Πέμ.-Τετ.: 17.50/ 20.15

ΛΕΩΦ. ΠΑΤΗΣΙΩΝ

Όσκαρ Digital

Αχαρνών 330 (ΗΣΑΠ Κάτω Πατήσια)

2102281563

DOLBY DIGITAL

7,50. Παιδ. € 5,00, φοιτ., άνεργοι & άνω των 65 € 6,00. Τρ., Τετ. 2 άτομα με ένα εισιτήριο.

Πέμ.-Τετ.: 17.40/ 20.00

ΜΑΡΟΥΣΙΚHΦΙΣΙΑ

Διάνα

Περικλέους 14, Μαρούσι (ΗΣΑΠ Μαρούσι)

2108028587

DIGITAL

8,00, παιδ. € 6,00, Τρ. & Πέμ. € 6,50, Τετ, € 5,00. Δωρεάν Parking

Πέμ.-Τετ.: 20.10/ 22.30

ΠΕΙΡΑΙΑΣ & ΠΕΡΙΧΩΡΑ

Ζέα Digital Cinema

Χ. Τρικούπη 39, Mαρίνα Ζέας

2104521388

DOLBY SR DTS

Πέμ.-Κυρ. € 7,00, φοιτ., άνεργοι, πολύτεκνοι € 6,00, παιδ. € 5,00. Δευτ., Τρ. € 6,00, φοιτ., άνεργοι, πολύτεκνοι € 5,00. Κάθε Τετ. 2 άτομα με ένα εισιτήριο € 7,00. Πώληση εισιτ. με πιστ. κάρτα

Πέμ.-Τετ.: 20.00/ 22.20

Ν. ΚΟΣΜΟΣΦΙΞΝ. ΣΜΥΡΝΗΠ. ΦΑΛΗΡΟ

Μικρόκοσμος

Λεωφ. Συγγρού 106, Φιξ, στάση μετρό ΣυγγρούΦιξ

2109230081

DOLBY DIG

Παρ.-Κυρ. € 7,00, Δευτ., Τρ. € 5,50. Κάθε Πέμ. τα δύο άτομα € 8,00. Κυρ.-Τετ. € 5,50 η τελευταία προβολή Κυρ.-Τετ. € 5,50.

Πέμ.-Τετ.: 19.40/ 22.00, Τρ. 22.00

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS Poster

Κριτική

Το Κρύο της Τραπεζούντας

Από Χρήστο Μήτση – 23/03/2017

Σπάνιας εικαστικής ομορφιάς ανθρωπολογική μελέτη, η οποία μέσα από αργούς, υπνωτιστικούς ρυθμούς εξελίσσεται σε ένα συμβολικό υπαρξιακό δράμα που ανταμείβει τον υπομονετικό θεατή.

Η «Ελπίδα» (1970 ), η καλύτερη στιγμή στης φιλμογραφία του Γιλμάζ Γκιουνέι, αφηγείται την ιστορία ενός φτωχού αμαξά ο οποίος αφοσιώνεται στο κυνήγι ενός μυθικού, θαμμένου στην έρημο θησαυρού, φτάνοντας έτσι στα όρια της τρέλας. Η δεύτερη ταινία του Μουσταφά Καρά έχει για πρωταγωνιστή έναν παρόμοιας ψυχολογίας ήρωα, τον Μεχμέτ, ο οποίος έχει γίνει ένα με τον πάτο της τουρκικής κοινωνικής πυραμίδας. Ζώντας σε ένα άθλιο καλύβι χωρίς ηλεκτρισμό στα παγωμένα βουνά του Πόντου, αφήνει τη γυναίκα, την ηλικιωμένη μητέρα και τα δύο μικρά αγόρια του να τα βγάλουν πέρα με τις σκληρές κτηνοτροφικές εργασίες και αναζητά φλέβες χρυσού σε μακρινές σπηλιές και απόκρημνες ρεματιές.

Χρεωμένος, πιστεύει πως αυτός είναι ο μοναδικός τρόπος να πιάσει την καλή, οπότε αγνοεί τα παράπονα της συζύγου και τις συμβουλές των συγχωριανών του. Μόνον όταν ο σκληρός χειμώνας γίνεται απαγορευτικό εμπόδιο στην εμμονική αναζήτησή του, βρίσκει μια νέα ευκαιρία «πλουτισμού». Τις τοπικές ταυρομαχίες, οι οποίες προσφέρουν δελεαστικό χρηματικό έπαθλο στους νικητές. Έτσι, αντί να πουλήσει τον οικογενειακό ταύρο και να ξεχρεώσει, αρχίζει να τον εκπαιδεύει για τη μεγάλη μάχη.

Μια κοινωνία με τεράστιες ανισότητες κι ένας κόσμος στηριγμένος στη θεόσταλτη ευκαιρία οι (οικονομικές ) αλλαγές στον καπιταλισμό δεν είναι αποτέλεσμα συνειδητής γνώσης, αλλά ανακάλυψης «θησαυρού» (από το Τζόκερ μέχρι έναν καλό γάμο ). Ο Καρά κοιτάζει πόσο λίγο έχει αλλάξει η χώρα του από την εποχή του Γκιουνέι, πριν από σχεδόν μισό αιώνα, υιοθετεί όμως μια συμβολικότερη κινηματογραφική γλώσσα για να περιγράψει την ψυχοσύνθεση και την ξεχασμένη από τον θεό μοίρα των κατοίκων της. Τον ρόλο μάλιστα του απόντος θεού παίρνει η φύση, η οποία κινηματογραφείται μεγαλειώδης και απειλητική, πανέμορφη όσο κι αιωνίως αδιάφορη για τα ανθρώπινα, με τους Σεβαΐρ Σαχίν και Κιουρσάτ Ουρεζίν να υπογράφουν μία από τις συναρπαστικότερες φωτογραφικές δουλειές αριστοτεχνικό καδράρισμα, πλούσιες φυσικές λεπτομέρειες, υποφωτισμένα εσωτερικά πλάνα εικαστικής τελειότητας των τελευταίων χρόνων.

Το αφιλόξενο φυσικό τοπίο κατέχει εδώ τον ρόλο ζωντανού πρωταγωνιστή και η προσπάθεια του «μικροσκοπικού» Μεχμέτ να αναρριχηθεί στις ορεινές πλαγιές αποκτά σισύφειες διαστάσεις. Αντιπαραβάλλοντας το φυσικό με το ανθρώπινο, το μικρό με το μεγάλο, το εφήμερο με το αιώνιο και τον ακατέργαστο ρεαλισμό με μια ονειρική ελπίδα διαφυγής, το «Κρύο της Τραπεζούντας» συνεχίζει την κινηματογραφική παράδοση που ξεκινάει από τον Γκιουνέι και φτάνει, μέσω του Τσεϊλάν και του Καπλάνογλου, στη νέα τουρκική σκηνοθετική γενιά. Με μινιμαλιστική πλοκή, υποβλητικά­ αργούς αφηγηματικούς ρυθμούς και βαθιά γνώση της μεγάλης, βουβής ανθρώπινης περιπέτειας, μας διηγείται μια συγκινητική κινηματογραφική ιστορία πίστης, δικαίωσης και διάψευσης, αποτυπώνοντας συγχρόνως την αλήθεια μιας ολόκληρης ανύπαρκτης για τις οθόνες των multiplex πολιτικοκοινωνικής πραγματικότητας.

Τουρκία, Ουγγαρία. 2016. Διάρκεια: 130΄. Διανομή: NEO FILMS.

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS 004

ΚΡΙΤΙΚΗ : ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Το Κρύο της Τραπεζούντας

Kalandar Soğuğu

του Μουσταφά Καρά

ΚΡΙΤΙΚΗ 18 MAR

3/5

Με μια βραδυφλεγή αφήγηση που αρχικά ζορίζει τον θεατή αλλά τελικά αποζημιώνει σε ατμόσφαιρα και πηγαίο συναίσθημα, η φύση και ο άνθρωπος γίνονται ένα στην ταινία του Μουσταφά Καρά που ήταν και η επίσημη υποβολή της Τουρκίας για το Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας το 2016.

Η ζωή του Μεχμέτ ξύνει τον πάτο της κοινωνικής πυραμίδας. Ζει σε ένα εξαθλιωμένο ορεινό χαμόσπιτο στην Τραπεζούντα, συντροφιά με την γριά μάνα του, την εξουθενωμένη και απελπισμένη σύζυγό του και τα δυο παιδιά του. Τα λιγοστά ζωντανά που εκτρέφουν για αναπαραγωγή, δεν τους παρέχουν παρά ελάχιστα. Το λογικό θα ήταν να έβρισκε κάποια δουλειά στο κοντινό ορυχείο όπως τον πιέζει η οικογένειά του για να πληρώσουν τα αμέτρητα χρέη τους, αλλά ο Μεχμέτ γυρνάει τα βουνά μόνος του αναζητώντας με μανία, εκείνη την χρυσοφόρο φλέβα που θα τους λύσει τα προβλήματα μια για πάντα.

Ας πούμε το προφανές από την αρχή. Το «Κρύο της Τραπεχούντας» είναι βασανιστικά αργό, σχεδόν προκαλώντας τον θεατή με σκηνές όπου φαινομενικά η πλοκή δεν προχωρά ή όπου ο σκηνοθέτης και συνσεναριογράφος της ταινίας Μουσταφά Καρά παραδίνεται ολοκληρωτικά στην νωχελικότητα του τοπίου. Ο ρυθμός σαλιγκαριού μάλιστα επανέρχεται συνεχώς στο μυαλό κι από την κυριολεκτική εμφάνιση σαλιγκαριών κατά τη διάρκεια του φιλμ, όσο σταδιακά αποκτούν μια μυστικιστική παρουσία που όλο και περισσότερο συμβολικά καθορίζει τη ζωή των χαρακτήρων της ιστορίας. Επιπλέον, η δίωρη γεμάτη διάρκεια δε βοηθά, όμως κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει τον Καρά ότι δεν κάνει από την αρχή εμφανείς τις απαιτητικές αφηγηματικές προθέσεις του.

Αν όμως κάποιος ξεπεράσει αυτή την παράμετρο (ή έστω έχει έρθει προετοιμασμένος για μια βραδυφλεγή αφήγηση), θα ανακαλύψει μία ταινία εξαιρετικής ατμόσφαιρας, ακριβών λαογραφικών ανησυχιών και σχεδόν μυθολογικής υφής, που προσπαθεί να εξερευνήσει την ίδια την σχέση μεταξύ ανθρώπου και φύσης και τον τρόπο που η επιβίωση σε ακραίες μινιμαλιστικές συνθήκες διαβίωσης μπορεί να αναχθεί σε πνευματική εμπειρία. Οι ήρωες του Καρά είναι αναπόσπαστα κομμάτια της φύσης, της ιστορίας του τόπου τους και της ίδιας της παράδοσης, ακόμα κι αν δε γνωρίζουν τις λεπτομέρειες της ιστορίας. Απλά αποτελούν μέρη ενός συνόλου που γνωρίζουν ότι πρέπει να υπηρετούν, πραγματοποιούν τις καθημερινές υποχρεώσεις τους εντάσσοντας τους εαυτούς τους στον εποχικό κύκλο και παίρνουν τα περισσότερα πράγματα ως δεδομένα χωρίς περαιτέρω ερωτήσεις αλλά με απόλυτο σεβασμό, είτε αυτό αφορά για παράδειγμα τους θρύλους για τα μυθικά τέρατα της περιοχής είτε την ιστορία του ελληνικού μοναστηριού που παραμένει πια ερημωμένο.

Ο Μεχμέτ του εκφραστικού αλλά ποτέ υπερβολικού Χεϊντάρ Σισμάν αρνείται να ακολουθήσει αδιαμαρτύρητα αυτόν τον κύκλο. Μέσα σε αυτό το περιοριστικό έτσι κι αλλιώς περιβάλλον προσπαθεί να ακολουθήσει τον δικό του δρόμο, να έχει τις δικές του φιλοδοξίες και να πάρει τις δικές του αποφάσεις μακριά από το τι επιτάσσει η θέση του και η οικογένειά του. Φυσικά και δεν είναι πάντα σωστός. Ο Καρά όμως παρακολουθεί με ευαισθησία τις προσπάθειες και τις αποτυχίες του, διατηρώντας μαζί με τον Μεχμέτ την ελπίδα για την αλλαγή. Δεν είναι πάντα προφανές, καθώς η αφήγηση μερικές φορές ξεχνιέται σε σκηνές και καταστάσεις που περισσότερο στόχο έχουν να αποτυπώσουν την καθημερινότητα με ένα λαογραφικό ενδιαφέρον παρά να ακολουθήσουν αυστηρά την ιστορία του Μεχμέτ, όμως τα σημάδια προς την αλλαγή είναι εκεί και οδηγούν σταδιακά στο σχεδόν ονειρικό και (τηρουμένων των αναλογιών) αγωνιώδες φινάλε, το οποίο κλείνει το μάτι τόσο στον παρόμοιων θεματικών προβληματισμών Νουρί Μπιλγκέ Τζεϊλάν όσο και στον ίδιο τον… Ταρκόφσκι.

Αν πρέπει όμως να ξεχωρίσουμε κάτι το οποίο εγκλωβίζει με μιας την προσοχή του θεατή, αυτή είναι η φανταστική φωτογραφία του φιλμ, η οποία αποτυπώνει την περιοχή ανά τις εποχές καταφέρνοντας να μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη την αυστηρότητα του τοπίου, το μεγαλείο της φύσης, τον μυστικισμό της εναλλαγής των εποχών, τον σχεδόν πνευματισμό της ομίχλης που δείχνει να καταπίνει τα πάντα. Η διαύγεια με την οποία καταγράφει τα πάντα ο Καρά δείχνει μια αφηγηματική σιγουριά που, παρά τον αργό ρυθμό, γνωρίζει πολύ καλά πού θέλει να κατευθυνθεί και ποια διαδρομή θα ακολουθήσει. Απλά απαιτεί την υπομονή του θεατή και την αποδοχή αυτής της «δύσκολης» αφηγηματικής γλώσσας. Το τέλος όμως αποζημιώνει και με την αναμφισβήτητη ομορφιά του αλλά και από τον πηγαίο του συναισθηματισμό, ο οποίος προκύπτει λογικά και πηγαία. Σαν να ήταν κι αυτός κομμάτι της φύσης που τόσο ευλαβικά αποτυπώνει εξαρχής το «Κρύο της Τραπεζούντας»

WWW.FLIX.GR

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS 001

«Tο κρύο της Τραπεζούντας»: Ένα απέριττο και τρυφερό φιλμ που θα σας κλέψει την καρδιά.

Κριτική για το λιτό και χαμηλόφωνο τουρκικό δράμα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΪΜΑΚΗΣ [3,5/5]

23.03.2017 

ΤΕΥΧΟΣ 607

«Tο κρύο της Τραπεζούντας»: Ένα απέριττο και τρυφερό φιλμ που θα σας κλέψει την καρδιά.

ΚΡΙΤΙΚΗ

Το κρύο της Τραπεζούντας

Σε ένα ορεινό χωριό της Τραπεζούντας ζει ο Μεχμέτ με την οικογένειά του, που τον πιέζει να πιάσει δουλειά στο ορυχείο της περιοχής προκειμένου να ξ

Το λιτό και χαμηλόφωνο τουρκικό δράμα είναι μια σοφή αλληγορία γύρω από την αρμονική συνύπαρξη ανθρώπου και φύσης, βάζοντας ταυτόχρονα στη σωστή σειρά όλα το υπαρξιακά ζητήματα της ανθρώπινης περιπέτειας στο πέρασμα των αιώνων. Η ιστορία είναι σκοπίμως αχρονική. Θα μπορούσε να είναι κάλλιστα ενταγμένη τόσο στο σήμερα όσο και σε περασμένους αιώνες. Η μανία του χρυσού το τονίζει αυτό ενώ το αρχαϊκό έθιμο των ταυρομαχιών (με αντίπαλους θηριώδεις ταύρους) επιβεβαιώνει τη δραματουργική υφή μιας θαυμάσιας μεταφοράς γύρω από τον αγώνα για επιβίωση, το νόμο της ζούγκλας όπου νικητής είναι πάντα ο πιο ισχυρός και το συγκινητικό μήνυμα για το τέλος της αθωότητας. Πλούσια φεστιβαλική καριέρα για ένα απέριττο και τρυφερό φιλμ που θα σας κλέψει την καρδιά.

http://www.athensvoice.gr/

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS 002

ΚΡΙΤΙΚΗ ΡΟΜΠΙ ΕΚΣΙΕΛ 4/5

Το Κρύο της Τραπεζούντας

Kalandar Sogugu

Ένας απλός άνθρωπος αντιμέτωπος με μια ζωή επιβίωσης, γεμάτη δυσκολίες, αλλά αλληλένδετα συνδεδεμένη με την απρόσμενη φύση. Μια υπέροχα κινηματογραφημένη ταινία και φετινή πρόταση της Τουρκίας για Ξενόγλωσσο Όσκαρ

Ο Μεχμέτ, που ζει με τη γυναίκα, τα δύο ανήλικα παιδιάεκ των οποίων το ένα διανοητικά ανάπηροκαι την υπέργηρη μάνα του σε ένα ορεινό χαμόσπιτο στην βορειανατολική τουρκική επαρχία, προτιμά να ξημεροβραδιάζεται στα βουνά αναζητώντας φλέβες πολύτιμων μετάλλων που θα βγάλουν την εξαθλιωμένη οικογένεια από τα χρέη και το αδιέξοδο, παρά να πιάσει δουλειά σε κάποιο τοπικό ορυχείο όπως επιμένει η απελπισμένη σύζυγος. Ώσπου μαθαίνει πως σε γειτονική πόλη θα διεξαχθεί σύντομα διαγωνισμός ταυρομαχίας με μεγάλο χρηματικό έπαθλο.

Η ελπίδα αλλάζει κατεύθυνση, όμως η εμμονή παραμένει στα ύψη μέχρι το πανέμορφο φινάλε. Στο μεταξύ, κοινωνιολογία, ανθρωπολογία, εθνογραφία και ψυχογραφία έχουν ήδη συνυφανθεί αξεδιάλυτα με τη φύση σε ένα δράμα εκθαμβωτικό μέσα στη γυμνή και άγρια όψη του, συναρπαστικό μέσα στους δημιουργικά αξιοποιημένους αργούς χρόνους του και βαθύπλουτο σε συναισθήματα παρά την ανέχεια που ταλανίζει την πρωταγωνιστική φαμίλια. Αποκάλυψη το γυρισμένο σε φυσικούς χώρους και με ερασιτέχνες κυρίως ηθοποιούς δράμα του πρώην ντοκιμαντερίστα Μουσταφά Καρά, και αναμφίβολα μια από τις καλύτερες τουρκικές ταινίες της δεκαετίας.

http://www.cinemag.gr/

TO KRYO TIS TRAPEZOUNTAS 003

Kalandar Soğuğu

(Το κρύο της Τραπεζούντας)

του Mustafa Kara

Ο Μεχμέτ ζει με την οικογένειά του σε ένα ορεινό χωριό της Μαύρης θάλασσας μέσα σε συνθήκες απόλυτης φτώχειας. Βγάζει το ψωμί του εκτρέφοντας λίγα ζώα, ενώ παράλληλα ψάχνει για κοιτάσματα πολύτιμων μετάλλων στα γύρω βουνά. Η αναζήτησή του αυτή που γίνεται σχεδόν εμμονική, συγκεντρώνει τα χλευαστικά σχόλια και την έντονη κριτική του περιβάλλοντός του. Καθώς ο καιρός περνάει, τα χρέη τρέχουν και το βάρος της δουλειάς πέφτει αποκλειστικά στις γυναίκες του νοικοκυριού, -σύζυγο και μάνα- η κατάσταση για τον Μεχμέτ γίνεται ασφυκτική. Μοναδική του ελπίδα τώρα μια ταυρομαχία για την οποία θα πρέπει να προετοιμάσει το προσφορότερο προς πώληση ζώο του.

Ρεαλιστική απεικόνιση της βουκολικής ζωής κοντά στο ντοκιμαντέρ αλλά και μυστηριώδης περιπλάνηση που αγγίζει τα όρια του παράδοξου και του μεταφυσικού, η δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία του Mustafa Kara ξεχωρίζει κυρίως για το ατμοσφαιρικό της ύφος. Μέσα σε ένα άγριας ομορφιάς φυσικό τοπίο ζουν και κινούνται οι ήρωες της ιστορίας. Παρόν σε πολλές ταινίες του σύγχρονου τουρκικού κινηματογράφου, το ίδιο αυτό τοπίο δε λειτουργεί εδώ ως σχόλιο στον εσωτερικό κόσμο των χαρακτήρων αλλά αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του εαυτού τους και της ίδιας της δράσης. Ο φυσικός κόσμος που τους περιβάλλει, είναι ο μοναδικός σύμμαχος αλλά και εχθρός στον αγώνα τους για επιβίωση. Η διαδικασία αυτής της δύσκολης συμβίωσης και οι εσωτερικές διεργασίες που υποθάλπει κινηματογραφούνται έξοχα από το σκηνοθέτη.

Η ταινία Kalandar Soğuğu / Cold of Kalandar (Το κρύο της Τραπεζούντας), παρακολουθεί σκηνές από την πρωτόγονη αγροτική ζωή της πενταμελούς οικογένειας, -ανάμεσά τους και ένα αγόρι με νοητική υστέρηση-, σκιαγραφώντας το ανθρωπολογικό πορτρέτο μιας κοινωνίας στην οποία άνθρωποι και ζώα συμβιώνουν χωρίς τα βασικά. Στο επίκεντρο ωστόσο βρίσκονται οι επίμονες μοναχικές διαδρομές του κεντρικού ήρωα με το σφυρί και τη γλυφίδα σε απότομες πλαγιές και βουνοκορφές και σε δύσβατα βραχώδη μονοπάτια, που τα διατρέχουν σταδιακά οι τέσσερις εποχές του χρόνου. Το πρώιμο χιόνι και το κρύο θα ανακόψουν προσωρινά την ατελέσφορη αναζήτησή του, χωρίς όμως να τον απομακρύνουν οριστικά από αυτήν.

Με την κάμερα ως όργανο μιας αργής παρατήρησης αλλά και ως μέσο ψυχολογικής προσέγγισης των ηρώων του, ο Mustafa Kara χρησιμοποιεί με υπομονή τον κινηματογραφικό χρόνο για να προβάλει με αργούς ρυθμούς μια επώδυνη αναμέτρηση. Αυτή του δοκιμασμένου από τις κακουχίες και φτώχεια ανθρώπου τόσο με το απρόβλεπτο φυσικό στοιχείο όσο και με τον ίδιο του τον εαυτό. Εναλλάσσοντας τα γενικά πλάνα παρατήρησης με τα κοντινά της εναγώνιας αναζήτησης και αναμονής ο σκηνοθέτης κινείται διαρκώς μέσα σε ένα ονειρικό και ομιχλώδες τοπίο, που εγκυμονεί κινδύνους αλλά κυοφορεί και την προσμονή μιας ελπίδας. Τα άρτια καδραρισμένα πλάνα και η εξαιρετική φωτογραφία συμβάλλουν εν πολλοίς στη δημιουργία της ατμόσφαιρας αυτής. Από την άλλη οι λιγοστοί σύντομοι διάλογοι κάνουν αισθητή την παρουσία τους, όταν εμφανίζονται, και δημιουργούν τριγμούς. Ο σημαντικότερος, στο μέσον περίπου της ταινίας, είναι αυτός του ήρωα με τη γυναίκα του, αποκαλυπτικός και δραματικός μαζί, που φωτίζει τον ήρωα και τη δράση του με ένα φως πιο ζεστό, σχεδόν λυτρωτικό. Η ταινία αποκτά μια πιο ανθρώπινη διάσταση μετά τη σκηνή αυτή.

Με τον κινηματογραφικό φακό στραμμένο κυρίως στη σκοτεινιασμένη από τη φτώχεια ανθρώπινη ύπαρξη, ο Mustafa Kara χτίζει στην ουσία μια παραβολή κοντά στο κινηματογραφικό ύφος του Béla Tarr αλλά και στην κινηματογραφική παράδοση της πατρίδας του. Ο ήρωάς του, ένας Δον Κιχώτης των ορέων, ψάχνοντας επίμονα για χρυσό, καταβάλλει απίστευτη σωματική προσπάθεια κυνηγώντας ένα όνειρο άπιαστο, προς πείσμα των πάντων αλλά και κάθε λογικής. Η τελευταία σκηνή, αν και ανοιχτή, πιθανόν και να τον δικαιώνει.

Η ταινία βραβεύτηκε με τη Χρυσή Τουλίπα (Εθνικό Διαγωνιστικό) και βραβείο ανδρικής ερμηνείας (για τον Haydar Şişman) στο Φεστιβάλ Κωνσταντινούπολης 2016.

της Καλλιόπης Πουτούρογλου [ popy@cinephilia.gr]

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s